رازقان

اشاره ی مختصر به قالب های شعر هجا(عاشیق شعرلری)/برگرفته از انجمن ادبی شفیقی

کل صنعت شعر آزربایجان،به چهار دسته تقسیم می شود،

1.شعر لیریک(کلاسیک)
2.شعر عاشیق(هجا)
3.شعر ماهنی(ترانه)
4.شهر ساتیریک(نو)

قسمت دوم،یعنی شعر هجا، به شعری گفته می شود که سنجش شعر بر پایه ی تعداد هجا ها باشد،نه نوع هجا،شعر هجا قالب های متنوعی دارد که به چند مورد اشاره می شود:
1.گرایلی
2.قوشما
3.بایاتی
4.هجا
5.دیوانی
6.بئشلیک
7.و...

اما ممکن است هر کدام از این قالب ها خود به چند دسته تقسیم شوند،مثلاًقوشما ئی که صنعت جناس در آن به کار رفته شده است مختصراً به آن تجنیس می گویند،هر چند که ممکن است در یک گرایلی نیز صنعت جناس به کار رفته باشد.به عبارتی هر کدام از این قالب ها ممکن است انواع مختلفی داشته باشد،تمامی زیر گروه های یک قالب ،در بسته شدن قالب مشترکند،اما هر کدام ویژگی دارند که آن را از سایر جدا می سازد،
مثلا،"قوشایارپاق قوشما"،این قالب در مرحله ی اول یک قوشما هست ودر ادامه ویژگی دارد که یک قوشمای معمولی ندارد،و یا "دئییشمه"،"قیفیل بند"،"مؤستزاد قوشما"،"جیغالی تجنیس"،"دوداق دیمز"و....

هر کدام از این ویژگی ها می تواند در هر یک از قالب های شعر هجا(عاشیق شعری)ظاهر گردد،مگر آنکه قالب شعری بوضوح نام برده شود،مثل" دوداق دیمز قوشما"،این به ما می گوید که شما با یک قالب قوشما طرف هستید و در ادامه این قوشما ویژگی دارد که یک قوشمای معمولی آنرا ندارد،و آن اینکه ،دوداق دیمز است،یعنی شما از اول شعر تا آخر آن به حرفی برخورد نمی کنید که با تلفظ آن حرف ،لبانتان به هم بخورد.

در واقع میدانیم که هر حرفی از قسمت خاصی از دهان و حنجره خارج می شود،و برخی حروف با به هم خوردن لبان صدا می دهند.این یک ویژگی مثال نازدنی در بین تمامی صنعت شعر جهان است،در واقع شعر سرودن با کنترل نوع حروف.از ویژگی های بارز شعر هجا و البته کل شعر ترکی،صنعت جناس هست،این صنعت بسیار پر کاربرد در شعر ترکی به خصوص در قالبهای هجا هست،و این بدان علت هست که زبان ترکی از نظر دایره ی لغاتی و مصوت ها بسیار غنی ست،و بسیاری از واژه های معنی دار تنها با یک تفاوت جزئی معنی عوض می کنند و البته کلماتی که عین هم نوشته می شوند و معانی متفاوتی دارند(جناس).این ویژگی زبان دست و بال شاعران را در صنعت جناس باز می کند و در واقع تنها زبانی که به طور مداوم در شعر آن می توان جناس را ملاحظه کرد،همین زبان ترکی ست.و البته اگر فردی بدون مطالعه و بدون آشنایی با فوت و فن شعر ترکی قدم در این مسیر بگذارد ممکن است سؤئ تفاهم هایی پیش آرد،مثلا در ترکی مصوت هایی هست که در قافیه،همسان شمرده می شوند و....برای آشنایی بیشتر با قالب های شعر ترکی به آدرس زیر مراجعه کنید،کپی برداری از آن با نام نویسنده مجاز است.

مثالی که برای شما ارائه می دهیم،یک قوشمای دوداق دیمز ِ تجنیس(جناس) هست:

گلدی یاز آیلاری،حسرت چکر خاک
دئیر:-نیسان گئله آ یاغا-یاغا
"لعنت شیطانا!"ده،شعر دن ال چک
شیطان سنی سالار آیاق-آیاغا

صییاد دریالاردا آلار آلار جَنگ اله
حسرت چکر:چیسکین گله،چن گله!
عزرائیل سینه نی چئکر چنگله
قصصال قصص ائیله یر آی آغا،آغا

کئچن قنجر گر اِرککدی،گر دیشی
دللک چاغیر،چکدیره جن گر دیشی
قضانین قدَری،چرخین گردیشی
سرسری تز سالار آیاغا،آیاغا

علسگر دن چئکیلر سن آ یانا
سیرر ایشینی ناحق سالدین عیانا
چیراغین کی،ایلاهیدن آ یانا
احتیاجین نئدی آ یاغا،یاغا!؟

این، یک "شعر هجا" یا "عاشیق شعر"ی است،در قالب قوشما(قوشما دارای چندین بند است و در هر بند 4 مصرع و هر مصرع 11 هجا به گونه ای که مصرع دوم و چهارم و مصرع های آخر بندهای دوم و دوم به بعد با همدیگر قافیه و یا ردیف قافیه و یا جناسند،و 3 مصرع اول هر بند نیز(به غیر از بند اول)به طور مجزا با همدیگر ردیف-قافیه و یا قافیه و یا جناسند.)

صنعت جناس را در این قوشما ملاحظه می فرمایید،ردیف-قافیه های قوشما را به دو گروه اصلی و فرعی تقسیم می کنیم،اصلی را ،ردیف –قافیه مصرع دوم و چهارم و مصرع های آخر بندهای دوم و دوم به بعد. و فرعی(ها) را ردیف –قافیه های 3 مصرع اول هر بند(به غیر از بند اول)
لذا باید گروه اصلی باهم دیگر جناس باشند و گروه فرعی نیز با هم دیگر،ما در مثال بالا ،ردیف-قافیه و یا قافیه و یا جناس(البته در این مثال جناس به کار رفته است) را با رنگ متمایز کرده ایم. از جناس های گروه فرعی جناس بند سوم را بررسی میکنیم:

دیشی در مصرع اول در معنای جنس ماده،
در دوم به معنای دندانش
و در سوم به معنای گردش ِ (چرخ)

دوداق دیمز آن نیز واضح است،اگر از اول تا آخر شعر را مطالعه فرمایید هرگز لبانتان به هم نخواهد چسبید...

برای آشنایی بیشتر با قالب های شعر ترکی به آدرس زیر مراجعه کنید،کپی برداری از آن با نام نویسنده مجاز است.

http://forum.p30world.com/showthread.php?t=331930

+ نوشته شده در 88/09/25ساعت 8:29 بعد از ظهر توسط الیاس امیرحسنی |

مثله / یازان : الیاس امیرحسنی /نقل ائلیین : صدقعلی قبادی

ایکی نفر بیر یولدا یولداش اولالاّر ، بیری چوخدانوشان وعالیم و بیری آز دانوشان . یولا دوشلّر چوخ دانوشانون حوصله سی باشا گئدر و باشلار دانوشمویانونان گپلشماقا .

- دوستوم بوجو ر کی اولماز گل یولا نردبان قویاک .

او دانوشمویان کیشی اوره گینده دییئر عجب احول کیشییه گودار گلدیک.

گئدللّر چاتالاّر بیر مزرعه و قصّبیه. گئنه چوخ دانوشان دییئر دوستوم : بو مزرعه نی یاییب لار یا یا یا جاقلار .؟ گئنه گئدللر چاتالاّر بیر مزاریستانا ،چوخ دانوشان دییئر دوستوم : بولار اولوبلر یا اوله جاقلار ؟گئدللر چاتالاّر بیر چایا چوخ دانوشان دییئر دوستوم گل بو چایدان بیر پل سالاک . گئچللر گئدللر چاتلاّر آز دانوشانون کندینه وچوخدانوشان خداحافظلیق ائلر وگئدر . آز دانوشان گئلر ائوه . بیر دانا عارفه ووجیهه قیزی واروموش . باشدان گئچدیقین قیزینه دییئر . قیز دییئر باباجان عجب حکیم کیشینی الدن وئر میشن .اوردا کی دئییب گل یولا نردبان قویاک یانی گل دانوشاک تا یول یاخینلاشسون.اوردا کی دئییب بو مزرعه نی یاییب لار یا یا یاجاقلارمنظوری بویوموش کی صاحیبی نین خرجی وار ایلی باش ائلییه یا اکینی یئتیشمه میش ساتا جاق ، مزاریستاندا کی دئییب بولار اولوبلر یا اوله جاقلار یانی بولارون وارثی وار یا یوخ ، چایدا کی دئییب گل پل سالاک یانی گل بیر بیرینی دالوموزا آلاک .

کیشی دییئر عجب من هئچ بیرین دوشون مه میشم . قیز دییئر بابا جان قاچ دالوجه بلکه گله بیر دوز چورک قوناقی اولا . کیشی قاچار اونی تاپار گتیرر .چوخدانوشان کیشی تا گلر بولار ائوینه و قیزی گورر دییئر دوستوم: ائوین چوخ گوزل دیر آمما حییف اولسون بخاری لوله سی کجدیر .قیز آنلار و بیلر کی اونا کنایه ووروری .چون قیزین بیر گوزی بیر آز چپیمیش.قیز دییئر عمی دودی دوز چیخسین . کیشی بیلر کی بو قیز بیر عارفه قیز دیر واونی بابا سوندان خواستگارلوق ائلر .

+ نوشته شده در 88/09/24ساعت 0:41 قبل از ظهر توسط الیاس امیرحسنی |

روستای دوزج بخش خرقان/الیاس امیرحسنی

دوزج از رازقان نوزده کیلومتر فاصله دارد .اگر رازقان وطن آباء واجدادی من است ، دوزج وطن علمی و معنوی من است .بعد از زلزله ی سال 41 دوزج توسط مهندسین هلندی به طرز زیبایی باز سازی شد .دوزج مردم با فضیلت و با فرهنگی دارد .من نزدیک به یازده سال از عمرم را در دوزج سپری کرده ام ، هفت سال درس خوانده ام و چهار سال درس داده ام .

یکی از افتخارات دوزج وجود مجتمع شبانه روزی شهید بهشتی در این روستا است ، این مجتمع قبل از انقلاب با استحکام فوق العاده ای ساخته شده است .تمام کسانی که در بخش خرقان ساوه (زرندیه) صاحب علم وهنر شده اند در این مجتمع درس خوانده اند . از تمام روستاهای خرقان ، دانش آموزان به این مجتمع آمده اند وچون خانواده ای پر جمعیت در کمال صفا و صمیمیت با یکدیگر دوست وهمکلاس و همدرس و همکار شده اند .بسیاری از معلمان خرقان نیز از همین جا برخاسته اند .(زمانی که دانشسرای روستایی برقرار بود .) اولین رییس این مجتمع آقای غلامرضایی بود بعد آقای قریشی سپس آقای حاج امینی و بعد آقای بیگدلی که واقعاً از دلسوزان واز آن مردان مرد بود . بعد از آقای بیگدلی نیز آقای اسماعیل کلامی این مجتمع را گردانده اند . دوزج همواره در یاد و خاطر من خواهد ماند .زیرا سختی هایی که در راه رفت و آمد به دوزج کشیده ام فراموش نشدنی است . برای مردم خوب دوزج سلامتی و سعادت آرزومندم .

+ نوشته شده در 88/09/24ساعت 0:40 قبل از ظهر توسط الیاس امیرحسنی |

قاراقان /اسدالله امیری

آچیقلاما: قاراقان سؤزجوگو فارسجادا خرقان کیمی ایشله نیلیر و مرکزی(اراک)، همدان و قزوین بؤلگه لرینه پارچالانمیش واحید و داغلیق بیر بؤلگه نین آدی دیر. ایندی ایسه همدان اوستانی، رزن شهریستانی، مرکزی بخشینده بیر دهستان آدی(خرقان)، قزوین اوستانی بویون زهرا(بوئین زهرا)شهریستانی، آبگرم بخشینده(خرقان شرقی) و آوج بخشینده(خرقان غربی)، مرکزی اوستانی، زرندیه شهریستانیندا (بخش خرقان) آدلانیرلار. طبیعی کی بو قاراقانلار تورپاق باخیمیندان بیر بیرینه یاپیشیق و فرهنگی باخیمیندان عینی دیرلر. بو بؤلگه اهالیسی نین دیلی آزربایجان تورکجه سی دیر. ائشیتدیکلریمیزه گؤره قرار بودور کی قزوینین قاراقانلاری (شرقی و غربی) بیرلشمه نتیجه سینده آبگرم آدیندا بیر شهریستان آرایا گلسین. طبیعی بودور کی بو دوغولاجاق شهریستانین آدی قاراقان اولسون آمما ائله بیل آبگرم آدی ایله دوغولاجاق بو جوجوق. دئمک لازیمدیر کی ایراندا سمنان اوستانی، شاهرود شهریستانی، بسطام بخشینده ده بیر دهستانین آدی خرقان دیر. قاراقانین فرهنگی شخصیتلریندن: آوالی غیبعلی، دوکتور علی کمالی، اکبرخان رزاقی، حسین حیدری، الیاس امیرحسنی، آشیق مسیح الله رضایی، آشیق کاظم مشهدی و س آد آپارماق اولار. قاراقانین طبیعی و تاریخی یئلریندن: ایکیز گوممزلر، اینجی قارا داغی، قیرخ بولاق، علی بولاغی، ایستی سو. قاراقانین چاناقچی و شاید باشقا کندلرینده علوی لر یاشاییرلار کی امام علی (علیه السلام) ا آرتیق سایغی گؤستریرلر. قاراقانلی لاردان بیر چوخو ایندی ایسه تهراندا یاشاییرلار و تهرانین دمیر بازاری اونلارین الینده دیر. قاراقانلیلارین تهراندا نئچه حسینیه و مسجدلری وار کی اونلارین بیریسی مالک اشتر خیابانی، دستغیب خیابانینین اولینده واقع اولوبدور- اوسته اکلنن گؤرونتولر بو حسینیه یه عاییددیر. باشقا حسینیه لر تهرانین اوستاد معین بولواریندا و تهرانسر منطقه سینده واقع دیرلار.

http://tilimxan.blogfa.com/

+ نوشته شده در 88/09/23ساعت 7:40 بعد از ظهر توسط الیاس امیرحسنی |

تورک خلقی مهرباندیر/الیاس امیر حسنی

اوگوندن کی بشر یاراندی ،یاخچی لیق و پیسلیق ، قارانلوق وگونشلیق ده یاراندی . اوگوندن کی قابیل قارداشون اولدوردی ، اوگوندن سووشماقلار باشلاندی .

اگر تاریخ دونیایه باخاک ، جهاندان اولوم قوخسون ائشیتریک .بئله دئمک اولورکی انسان و سایر مخلوقات دنیایه گلیب لر کی بیر یولونان آرادان گئده لر و او کیمسه کی اونا اولوم یوخ ذات اقدس پروردگار دور .دئییره ی بلکه دونیا سردمدارلری عزرائیلین مامورلارودورلار. هیتلردن سایاک تا گلسین صدامه و صدامدان توت تا گلسین بوش و بلر و اوبامایا . اصلاّ نییه اولا را باخاروک .اوز وطنیمیزده مگر بو سو وشماقلاردان و قان یولا سالماقدان آز اتفاق دوشوب . پرتغال لار ، روس لار ، انگلیس لر و سوندا صدام مگر آز قان توکدولر .اوز پادشاهلاروموز ، محمود غزنوی ، نادرشاه افشار ، آقامحمد خان قاجار و رضاخان و اوبیریسی لر هانسی بیری قان توکمه ییب لر .

بو دونیا هاچان آرامش یوزون گوره جک ؟هئچ واخت .بو دونیانون اعتباری بی اعتبارلوقدا .نه مقامی نه ملکی نه جاهی نه ثروتی و مالی ، هئچ زادی قالان دئییل .اما بیرزاد دا وار و او یاخچی لوق لار دور . یاخچی دا اولر پیس ده اولر و نه یاخچی دور کی انسان یاخچی یولدا و یاخچی لوق یولوندا اوله عین ابا عبدالله الحسین (ع).

بو سوزلری یازدوم تا دییه م کی جنگ جنگ دیر وجنگده حلوا داقوتمازلار .یازدوم تا دییه م کی بیز تورک خلقینی

اوّلدن بیر قان سوران ، چاپوپ آپاران و سوووشان ملّت دونیایه معرفی ائله ییب لر و تورکلر حقینده بیر بویوک ظلم گئچیب دیر .

اگر چنگیز خان (مغول )ایرانا حمله ائله دی وگلدیلر و ییخدیلر و توکدولر و اولدودولر و یاندوردولار و آپاردیلار مگر عربلر حمله ائله مه دی . مگر نادرشاه هندوستانی غارت ائله مه دی .اگر الان عراقدا و افغانستاندا بیر بئله جنایت اولیری مگر اولاری دا تورک لر قازانولار . پس نییه تورکلرین آدی قان سوران و قان توکن و غارتگر ساییلیری .من بوتون تورک خلقینه، دونیانون هر یئرینده کی واردولار بئله ایستیرم دییه م کی تورک لر بیر مهربان محبت لی و احساس لی خلق دیللر و بونی بیزیم شاعر لریمیز ، قهرمان لاریمیز ثابت ائله ییب لر . گلین بوندان سورادا صلح و صفانی ،یاخچولیقی ، دونیایه گورسه تک و پیس لیقی ، جنگی ، هر یئرده اولیری تقبیح و محکوم ائلیه ک . والسلام

+ نوشته شده در 88/09/23ساعت 7:37 بعد از ظهر توسط الیاس امیرحسنی |

درسه گئدن بیر اوشاق / برگرفته از سایت انجمن ادبی شفیقی

درسه گدن بیر اوشاق

بوز اوسده چیخدی قوچاق

سوروشدی بیردن بیره

بوز اوسده دیدی یره

دوردی اوشاخ نیلدی

بوزا بءله سویلدی

سن نه یامان سان آ بوز

آدام ییخان سان آ بوز

آز قالیپ عمرون سنون

یاز گلر آرتار غمون

ارییپ سویا دونرسن

آخیپ چایا گئدهرسن

+ نوشته شده در 88/09/21ساعت 10:17 بعد از ظهر توسط الیاس امیرحسنی |

میرزا علی اکبر طاهر زاده/صابر / برگرفته از انجمن ادبی شفیقی

ميرزا علي اكبر طاهرزاده، متخلص به صابر، متولد 1241 ش 300 ماه مه 1862( در شماخي ، بنيانگذار شعر واقع گراي آذربايجان و شاعر طنز پرداز چيره دست، بدون ترديد يكي از برجسته ترين و بزرگترين شعراي طنز سراست كه شعر و قلمش هردو به مفهوم واقعي ، در خدمت مردم ستم كشيده و رنج ديده و در دفاع از آزادي و عدالت اجتماعي قرار داشت.
صابر چندي در مكتبخانه هاي قديم و سپس در مكتب سيدعظيم شيرواني كه با اصول جديد اداره مي شد آموزش ديد. حال و هواي اين مكتب با مكتبخانه هاي ديگر متفاوت بود.
در اينجا دانش آموزان به جاي حصير بر روي نيمكت ها مي نشستند و علوم جديد مي آموختند و همراه با زبان هاي فارسي و عربي، دو زبان آذربايجاني و روسي را نيز فرا مي گرفتند. زماني كه هشت ساله بود معلم او سيدعظيم شيرواني كه خود يكي از شعراي نامي آن دوران بود به استعداد و نبوغ او در شعر پي برد و او را به ادامه كار تشويق و پيش بيني نمود كه آينده اي درخشان در انتظار اوست.
سيدعظيم شيرواني در رشد و پيشرفت صابر به عنوان شاعر نقش مهمي داشت. او صابر را وادار مي ساخت تا با صداي بلند شعر بخواند و اشعار شعراي كلاسيك فارسي را به آذربايجاني ترجمه نمايد. يكي از اين ترجمه ها كه به روزگار ما رسيده است، قطعه شعري است از سعدي كه صابر آن را از گلستان ترجمه نموده است:
<گوردوم نئچه دسته تازه گوللر
باغلانميش ايدي گياه ايلن تر
اصل شعر سعدي چنين است:
<ديدم گل تازه چند دسته
برگنبدي از گياه رسته ...>
با مقايسه اي ميان اصل شعر و ترجمه آن، مي توان به ميزان استعداد و تسلط صابر بر هر دو زبان مبدا و مقصد پي برد كه چه نيك از عهده برگرداندن شعر سعدي به زبان تركي آذربايجاني برآمده است. صابر به زودي زبان هاي تركي آذربايجاني، فارسي و عربي را فراگرفت و اوقات فراغت خود را صرف سرودن شعر و مطالعه مي نمود. پدر او كه از اين كار خوشش نمي آمد و انتظار ادامه راه خويش توسط پسر را داشت، روزي دفتر اشعار او را پاره نمود و صابر در اين باره به فارسي چنين سرود:
<من خليل ا... عصرم پدرم چون آذر
سفر از بابل شيروان كنم ان شاا...
گرچه او دفتر اشعار مرا پاره نمود
وصله با طبع درافشان كنم ان شاا...
شاعر آزاده كه از اين حركت پدرش رنجيده بود، ماندن در شهر شماخي را بيشتر از اين جايز ندانست و پنهاني راهي سفر خراسان شد. اما مادرش به زودي در جريان قرار گرفت و او را بازگرداند. پس از اين رويداد، پدر صابر نرم تر شد و مانع خواندن و شعر سرودن او نگرديد.
در سال 1263 ش / 1884 م، صابر بيست ودوساله به خراسان سفر نمود و مدتي در شهرهاي عشق آباد، بخارا، سمرقند، مرو، مشهد و سبزوار زندگي كرد. او خود در شعري كه در اين باره سروده به اين موضوع اشاره كرده است:
و اينك ترجمه آن:
<صابر شيدا كه ترك شهر شروان را نمود
عندليبي بود كاهنگ گلستان را نمود
در هزار وسيصدويك، سال ميمون بوده در
آخر شوال، كاوعزم خراسان را نمود>
صابر پس از بازگشت به زادگاه خود، اشعار و مقالاتش را در مطبوعاتي چون <حيات>، <فيوضات>، <رهبر>، <الفت>، <گونش>، <ارشاد>، <زنبور>، <دبستان>، <حقيقت> و <يني حقيقت> به چاپ مي رساند. اما همكاري او با روزنامه <ملانصرالدين> و ناشر آن جليل محمدقلي زاده كه همفكر صابر و از دوستان او بود، در دوران اوج شكوفايي و پختگي صابر بود و از شماره چهارم اين روزنامه كه در سال 1906 منتشر شد آغاز و تا پايان زندگي او ادامه داشت. صابر افزون بر نام مستعار <هوپ هوپ> اشعار خود را با نام هايي چون <دين ديركي>، <بوينو بوروق>، <سودايي>، <مرات>، <فاضل>، <ابونصر شيباني> و <آغلار گوله ين> امضا نمود. انتخاب نام مستعار <آغلار گوله ين> كه به فارسي <خنده روي گريان> معني مي دهد بي دليل نيست و نشان از ژرفاي طنز تلخ شاعر دارد.
شهرت صابر با <هوپ هوپ نامه> اوج گرفت و اشعار اين كتاب به استثناي چند شعر، سروده هاي او ميان سال هاي 1905 19111 را در برمي گيرد. شعر صابر واقعيتي است تلخ و دردناك. او با بازتاب درد و رنج مردم زمانه خود، ناراستي، دورويي، ستم، نابرابري، زهدفروشي و جهل و ناداني را به بهترين شكل و با زباني ساده و همه پسند، به تصوير مي كشد. صابر شاعري پيشرو و متجدد است كه با زبان و قلم به پيكاري سخت عليه خرافه پرستي و واپس گرايي برمي خيزد و چهره كريه استبداد و ناآگاهي را آشكار مي سازد. او در شعري از زبان كساني كه مخالف فراگيري علوم جديد و هرچيز نو و تازه اي هستند، چنين مي سرايد:
<تحصيل علوم ايتمه كي علم آفت جاندير
هم عقله زياندير
علم آفت جان اولدوغو مشهور جهاندير
معروف زماندير...>
ترجمه:
<تحصيل مكن علم كه علم آفت جان است
برعقل زيان است
روشن بود اين مطلب و مشهور جهان است
معروف زمان است
در شعر ديگري، صابر از زبان سرمايه داري متكبر و خودخواه، خطاب به كارگران كه كم كم از خواب گران ناآگاهي بيدار مي شوند چنين مي گويد:
<فعله! اوزوني سن ده بيراينسان مي سانيرسان؟
پولسوز كيشي، اينسانليقي آسان مي سانيرسان؟...>
ترجمه:
<اي كارگر، آيا شمري خويشتن انسان؟
انسان شدن اي لات، نه سهل است نه آسان>
شعر صابر بركه اي زلال و آبگينه اي روشن و شفاف را مي ماند كه همه چيز را در خود نمايان مي كند و او خود در شعر <نه يازيم=) > چه بنويسم؟( به درستي به اين نكته اشاره نموده و رسالت خويش در شاعري را آشكار مي سازد:
<شاعيرم، چونكي وظيفه م بودور اشعار يازيم
گوردوگوم نيك و بدي ايليوم اظهار يازيم>
گوني پارلاق، گونوزي آغ، گئجه ني تار يازيم
پيسي پيس، اگريني اگري، دوزي هموار يازيم>
ترجمه:
<شاعرم، شغل من اين است كه گويم اشعار
هر چه بينم زبدو خوب نمايم اظهار
روز را روشن و شب را بنمايانم تار
كج بگويم كج و هموار بگويم هموار>
در سال 1908، صابر در شماخي مدرسه اي به نام <اميد> داير نمود كه با اصول جديد اداره مي شد، اما زيرفشار كهنه پرستان و واپسگرايان مجبور به بستن آنجا شد. او براي تامين هزينه زندگي خانواده پر فرزند خويش كه متشكل از يك همسر و هشت دختر بود، پيش تر يك دكاان صابون پزي دائر كرده بود و در كنار سرودن شعر و همكاري با مطبوعات به آن كار هم اشتغال داشت. صابر درباره كار صابون پزي خويش با زيركي و از سردرد و ژرف انديشي بسيار گفته بود: <چون از دستش برنمي آمد كه لوث باطني كسان را پاك كند، پيشه صابون پزي در پيش گرفت تالااقل چرك ظاهري آنان را بشويد.>
سرانجام پندار، گفتار و كردارنيك او خرافه پرستان و جاهلان را خوش نيامد و او را به كفر والحاد و زندقه متهم نمودند و عرصه را براو تنگ نمودند تا جايي كه او در اثبات مسلماني خويش، خطاب به شروانيان فرياد برآورد:
ترجمه:
<اشهدبالله العلي العظيم
صاحب ايمانم، آشروانيان!
به دين تازه نكنم اعتقاد
كهنه مسلمانم، آشروانيان...!
كفر چرا بنديد بر من به زور!
قائل قرآنم، آشروانيان>!
صابر در سال 1910 به باكو كوچيد و در آنجا در تحريريه روزنامه هاي <حيات نو> و <حقيقت> به عنوان مصحح به كار پرداخت و سپس با ياري جمعيت <نشر معارف> كه در محله بالاخاني باكو مدرسه اي داشت، به تدريس شرعيات و زبان فارسي پرداخت.
به گفته زنده ياد دهخدا:< او مبتكر طرز ادا و شيوه بيان مخصوصي شد وي طفل يكشبه اي بود كه دوره صدساله را پيمود و از افكار و از نويسندگان عصر خود قرن ها پيش افتاد.>
احمد كسروي نيز شعر او را از روي احساس دانسته و چنين مي نويسد: <شعر از روي سهش[احساس ] آنهاست كه ميرزا علي اكبر صابر گفته، بدي ها و آلودگي هاي توده را بديده گرفته و درباره آنها شعر ساخته و به چاپ رسانيده.> محمدسعيد اردوبادي نيز درباره صابر گفته: <او با هجويات خود حيات خلق را سبك كرده است و اين فقط صابر بود كه توانست هجو را در خدمت تهذيب اخلاق بگيرد و دوره جديد فكاهي نويسي با شعر صابر شروع مي شود.>
بن مايه اصلي شعر او مردم و انتقاد از مناسبات نادرست ميان آنهاست و صابر دغدغه اي جز افشاي اين كژي ها و ناراستي ها و مبارزه با مفاسد اجتماعي و مناسبات كهنه و پوسيده ندارد. زبان شعر او همان زبان مردم بود و به گفته برخي او نخستين كسي بود كه زبان محاوره را وارد زبان ادبي نمود. <صابر زندگي پست و حقير را به نام زندگي بلندي كه آرزومند آن است، رد و انكار مي كند. شعر صابر، شعر نيكبختي و روشنايي، ترانه زندگي آزاد و آبرومند و نجيبانه است.> او در بيداري و آگاهي مردمان شرق بويژه آذربايجان، ايران و تركيه عثماني نقش به سزايي داشت.
نخستين شعر چاپ شده صابر در روزنامه <شرق روس> به سال 1903 توجه كسي را به خود جلب ننمود. اما دومين شعر چاپ شده اش در روزنامه <حيا> در سال 1905 كه نام آن <بين الملل> بود توجه همگان را به سوي او برگرداند. اما همكاري او با روزنامه <ملانصرالدين> در رشد و گسترش اين روزنامه به شكلي بي نظير موثر بود. مشهور شدن صابر به عنوان شاعري مبارز و طنزپرداز هم فقط به روزنامه <ملانصرالدين> باز مي گردد.
صابر شاعري واقع گرا و متجدد بود كه دگرگوني گسترده اي در ادبيات و شعر طنز نه تنها آذربايجان بلكه ايران و برخي ديگر از كشورهاي شرق ايجاد نمود. به گفته عباس صحت <صابر ميان شعركهن و شعر جديد، فاصله اي به وسعت يك سده ايجاد نمود كه ديگر بار كسي را ياراي بازگشتن و پريدن از آن نيست.> او بر بسياري از شعرا و نويسندگان و روزنامه نگاران همدوره خود و پس از خود تاثيرگذارده است.
تعدادي از شعرا و نويسندگان ايراني كه به زبان فارسي و يا تركي آذربايجاني شعر سروده اند، مانند لاهوتي، سيداشرف الدين گيلاني، دهخدا، معجز شبستري و افراشته از صابر تاثير گرفته اند. محمدعلي افراشته شاعر مردمي و طنزسراي ايراني ( در اين باره گفته است: <من از صابر الهام گرفته ام و اين يك حقيقت است. از سنين كودكي با آثار صابر آشنا شده ام و اين آشنايي مرا به ياد گرفتن زبان آذربايجاني رهنمون شده است.> اما از آن ميان سيداشرف الدين گيلاني از اشعار صابر بسيار سودجسته و راه او را در شعر ادامه داده است و روزنامه او <نسيم شمال> خودگواهي براين مدعاست.
اما اين از ارزش كار سيداشرف الدين نمي كاهد، چه او خود نيز توانست با زبان مردم با آنان سخن بگويد و سخنش در ژرفاي روح آنان نفوذ نمايد، چرا كه به گفته شادروان سعيد نفيسي او <از ميان مردم بيرون آمد، با مردم زيست، در ميان مردم فرورفت و شايد هنوز در ميان مردم باشد.>
در سال 1911 بيماري صابر كه از ماه هاي آخرين سال 1910 گرفتار آن شده بود رو به فزوني گذارد، شاعر مردمي كه عمري را در راه خوشبختي مردم تيره روز قلم زد و شعر سرود تا شايد زخم ها و دردهاي ناشي از جراحاتي را كه مناسبات ناعادلانه بر پيكر آنان گذارده بود التيام بخشد، در چنگال بيماري ميان مرگ و زندگي در جدالي سهمگين به سرمي برد. صابر ناگزير براي درمان به شهر تفليس رفت. در آنجا جليل محمدقلي زاده و همسر او از هيچ كوششي براي بهبودي صابر كوتاهي ننمودند. روزنامه <ملانصرالدين> در تاريخ 23 آوريل 1911 در شماره 23 خود خبري را منتشر نمود كه طي آن بيماري صابر به اطلاع خوانندگان اشعار او مي رسيد و برهمين اساس به دليل ناتواني صابر در پرداخت هزينه هاي درماني خود، براي او از خوانندگان درخواست جمع آوري اعانه مي كند. اما صابر همان گونه كه راه و روش انسان هاي بزرگي چون اوست، با بلندنظري با اين كار مخالفت مي نمايد. اما دست اندركاران روزنامه پنهاني كارگردآوري اعانه را دنبال مي نمايند. اما بهبودي به دست نيامد و او تفليس را به مقصد شماخي ترك نمود تا درخاكي كه زاده شده بود آرام گيرد.
روزهاي پاياني زندگي شاعر به سختي سپري مي شد، تا جايي كه او چند روز پيش از مرگ در بيتي آرزوي مرگ خويش را چنين بيان نمود:
<ايسته رم اولمگي من، ليك قاچيرمندن اجل
گور نه بدبختم، اجلدن ده گرك نازچكم>!
ترجمه:
<مرگ خواهم، بگريزد زمن اما اجلم
من بدبخت كه بايد بكشم ناز اجل>!
سرانجام ميرزاعلي اكبر صابر در فقر و تنگدستي و در اوج شكوفايي خويش در سال 1290 ش/ 1911 چشم بر پليدي هاي اين جهان بست و از رنج تن آسود. او در آخرين شعر خود، دمي پيش از مرگ اين رباعي را به زبان فارسي سرود:
<راهم بدهيد رو براه آمده ام
بردرگه حضرت اله آمده ام
بي تحفه نيامدم نه دستم خالي است
با دست پر از همه گناه آمده ام>

صابر شاگرد آخرین نسل از شاعران کلاسیک سرای ایران، سید عظیم شیروانی،

صابر را میتوان شاعرمرز شعر کلاسیک و نو دانست،اشعار او با این که بیشتر مربوط به مشکلات زمان خود بود،اما همچنان همانند شعر استاد خویش سید عظیم، دارای رنگ و بوی کلاسیک میباشد.شکایت او از ظالمان و خونخواران زمان به گونه ای بوده است که انگار متعلق به همه ی زمانهاست.در واقع مخاطب اشعار او همچنان، مظلومان جهان و ظالمان میباشد.
او را به جرأت میتوان مظلومترین شاعر عرصه ی شعری دانست.بی گمان وی هنر و استعداد ذاتی خویش را صرف خدمت به مظلوم و مبارزه با ظالم کرده است.اما مورد غضب این خونخواران و بی لطفی این ملت گشته است.
صابر یکی از روشن فکرترین مردان زمان خود بوده است،تحصیل پایا پای علم، میان زن و مرد،شکایت از زبان مستمندان و فقیران،ایستادگی در برابر خونخواران و دلالان خون بشریت،عدالت اجتماعی،مبارزه با حکومت فاسد و... اساس شعر وی را شکل داده است.او همواره خود را در برابر خواب و جهالت مردم مسؤل می دانست و در تمامی اشعار بدون استثنا با زبانی آکنده از طعن به این مهم اشارت داشته است.وی را باید بزرگترین مبارز اهل قلم در راه آزادی بشریت دانست.تأثیر اشعار وی در بین اقشار عمومی و دادخواهی ایشان از مظلوم نشانگر نفوذ اشعار صابر در ذهن تمامی اقشار جامعه است.شعری که به ظاهر طنز و در حقیقت تراژدی سراسر تلخ ملتی است که گویا تمام ناشدنیست.

ایله بیلیردیم کی داخی صوبح اولوب
مورغی سحر تک بیر آغیز بانلادیم
سنگ شیکست ایلدی بال و پریم
بانلاماغین حاصیلینی آنلادیم

اوجی فضا ده گؤره ریک بایقوشو
صحنه ده قاقیللایرام ایندی من
بیرده منی وورما،آمان سنگیدیل
رحم ائله،نیققیللاییرام ایندی من

آی چالاغانلار منی قورخوزمایین
من سیزه ترک ایلئمیشم لانه نی
سیر ائلیئییز اوجی هواده أوچوز
منده گئزیم صحنه چه یی خانه نی

آغلامایین،آغلامایین جوجه لر
بانلامارام،بانلامارام بیر داها
بانلاماماقدیر سیزه عهدیم منیم
سؤیلئمیرم،آنلامارام بیر داها

شاعر در بند اول به دروغین و بی اساس بودن آزادی اشاره دارد و اینکه از آزادی فقط نامی مانده و بس.او میگوید،هر که در این زمان حق گوید با سنگ ناحقان مواجه است،سنگی که سعی در خاموشی مردان و زنان با شعور بوده است.و شکسته شدن پر آزادی نتیجه ی درخواست آزادی است.

در بند دوم به این نکته توجه دارد که:جغدان شوم در اوج فضا به پرواز درآمده اند.واین موجب تمسخر است و شاعر را که نمونه ی روشن فکر زمان است را به خنده وا میدارد.

در بند سوم به این مسأله می پردازد که:زورگویان و چپاولگران را به جنگ رو در رو دعوت میکند و جبهه و موضع خود را علناً مشخص میکند،خائنان وطن را به پرواز در آسمان آبی دعوت میکند تا بلکه طعم و لذت آزادی را چشیده و از جهالتی که گرفتار آن شده اند رها شوند.

اما گویی زمان از دست این منافقان هزار چهره خلاص نخواهد شد و این بند چهار شعر است که شاعر تنها راه خلاصی از آن را نفهمیدن و یا خود را به نفهمی زدن دانسته است.

ایش رنجبرین،گؤج ئوکوزون،یئر ئوزونون دی
بیگ زاده لری خانلاری نیلیردین ایلهاهی

شاعر میگوید،کار از آن رنجبر و کارگر است
زمین را گاو شخم میزند،زمینی که از آن خداوند است
پس در این میان،بیگ زاده ها و خان ها چه کاره اند!؟
منظور از آن اینست که زحمت همواره از برای زحمت کش است حال آنکه منفعت را بیگ زاده ها و خان ها به جیب میزدند.البته بهتر میبود که گوییم:به جیب میزنند.اینجاست که مفهوم دقیق، مرز میان شعر کلاسیک و نو آشکار میشود.

گاها برای بیان مقصود، زبان طنز از زبان جدی کارساز تر است،شیوه ای که برخی شاعران بدین منظور به دنباله رو از ملا نصرالدین-بزرگ مرد ترک- برگزیدند،به خوبی مسائل و مشکلات زمان را روشن کرده،در میان شاعران این سبک صابر بزرگترین شاعر و تأثیر گذارترین شاعر است،هر چند که شعر او به پای شعر استادش، سید عظیم شیروانی، نمی رسد،ولی روشی که صابر در بیدار سازی افکار مردم برگزید، منحصر بفرد بود.شعر زیر به مسأله ی تضاد طبقاتی میان اقشار مردم با زبانی سراسر از طعنه و کنایه و چاشنی طنز اشاره دارد.

نه روادیر اغنیالار باخا آج قالا نا،یارب!
بو نه سؤز کی،آج قالانا اولونا ایعانا،یارب!

چیخا جانی آج قالانین گؤزونون ببکلریندن
گئدیب ایشلسین،قازانسین الینین امکلریندن
نئدیر اغنیایا خیری اولارین یئمکلریندن؟
یمئییب آجیندان ئولسه دخی خوش بهانه،یارب!

منه بؤیله-بؤیله ایشده دئمیین سؤز،ای جمائت!
نئییمه گئرک کی،یکسر قیریلیب ئولور ده میللت؟
یارادان خودایی – رازیق ائده جک ئوزو کفالت
نه روا باخام فقیره،أوره ییم بولانا یارب!

بو قزتچیلر دئییلمی کی،سالیب بیزی بلایه؟
ائله بیر ایش اولمامیش هی وئریلیر صدا صدایه
کی،گئرک کؤمک اولونسون فوقرایی بینوایه
ائله پولدو گؤنده ریلسین او یانا - بو یانا،یارب!

سنه نه،ائوین ییخیلسین،فوقرا أوچون یانیرسان؟
آتان اوغلو قارداشیندیر،نه ده هیچ بیر تانیرسان!
ایکی گؤزلریمدی پولوم،کیشی،بیر مگر قانیرسان!؟
اونو وئرمک اولور آخیر هر ئولن – قالانا،یارب!

فوقرالار اغنیانین تانیسین نئچین یاخاسین؟
اگر آجدی قارنی ساتسین پاپاغین،چولون – چوخاسین
ائدر اغنیا دا باشقا ایشه دائیر ئوز سخاسین
مگر آزدی بزل و بخشی فیلان و فیلانا،یارب!

ائله هی قزت یازیرسان،کیشی،بیرجه مطلب آننا!
املین گؤر اغنیانین،یئری وارسا سونرا داننا!
پولونو فقیره وئرسین،بس آجیندان ئولسون آننا؟
او مگر کی،خان صنمدیر،قاپیلار دولانا،یارب!

+ نوشته شده در 88/09/21ساعت 10:13 بعد از ظهر توسط الیاس امیرحسنی |

دستور زبان ترکی / برگرفته از سایت انجمن ادبی شفیقی

گفتيم: فعل ، وقوع عمل يا رخداد حادثه در زمان معين است. معلوم مي شود كه زمان جزء اجتناب ناپذير زبان محسوب مي شود. به نظر مي رسد كه تمام زبانها داراي زمانهايي مثل هم بايد باشند و تنها ساختار آنها بخاطر اختلاف زبانها بايد متفاوت باشد ، درحاليكه اين حرف كاملاً صحيح نيست.
در زبان تركي 46 نوع زمان در فعل وجود دارد كه آنرا در رديف زبانهاي غني و پرقدرت قرار مي دهد. شايد جدي نگيريم اگر گفته شود: زبان تركي زمانهائي دارد كه در ديگر زبانها مانند فارسي و عربي وجود ندارد. ولي اين واقعيت دارد. براي نمونه در تركي مي توان در گذشته به زبان آينده سخن گفت("dunən gedacağıdim"،"دونن گئداجاغیدیم"،"دیروز قرار بود بروم ").
برای نمونه فعل رفتن را در ترکی و فارسی در زمانهای گذشته،حال و آینده صرف می کنیم(اول شخص مفرد):
فارسی:
رفتم ، می روم ، خواهم رفت
ترکی:
گئتدیم ، گئدیرم ، گئداجاغام
همان گونه که می بینیم با اضافه کردن پسوند می توان زمانی را بیان کرد که بیان آن در زبان فارسی واقعا سخت است: "گئداجاغیدیم" این کلمه به انجام کاری(رفتن) که در گذشته قرار بود در آینده انجام شود(ولی انجام نشده است) اشاره می کند.
«بله درست است با همین یک کلمه تمام این توضیحات فارسی به شنونده القا می شود».
در ديگر زبانها يا اين زمان وجود ندارد يا براي بيان آن بايد متوسل به جمله و شرح شوند.
پرداختن به تمام 46 زمان فعل در زبان تركي در اين مجال كوتاه ميسر نيست و علاقمندان براي تحقيق بيشتر به مراجع معتبر مراجعه نمايند. در اينجا تنها مي توانيم اهم ازمنه تركي را توضيح دهيم. دانشجويان عزيز با همين داشته ها و اندوخته ها مي توانند روي ديگر ازمنه تحقيق كنند.
جامعترين تقسيم بندي در زبان تركي همان زمانهاي گذشته (ماضي ، كئچميش) ، حال (ايندي) و آينده (مستقبل ، گله جك) مي باشد كه هر كدام از اين زمانها به بخشها و زيرمجموعه هاي مختلف تقسيم مي شوند كه عبارتند از:
الف ـ زمان گذشته (ماضي ، كئچميش)
الف ـ 1: ماضي ساده الف ـ 2: ماضي نقلي الف ـ 3: ماضي استمراري موقت الف ـ 4: ماضي استمراري دائم الف ـ 5: ماضي بعيد
ب ـ زمان حال (ايندي)
ب ـ 1: حال ساده ب ـ 2: حال استمراري
ج ـ زمان آينده (مستقبل ، گله جك)
ج ـ 1: آينده خبري ج ـ 2: آينده التزامي ج ـ 3: آينده در گذشته خبري ج ـ 4: آينده در گذشته التزامي
در تمام انواع زمانهاي مذكور ، ابتدا ريشه فعل مي آيد ، سپس علامت يا پيوند زمانساز مي آيد و در نهايت ضمير شخصي نمايان مي شود. با علم به اين مسئله و با شناخت تقسيم بندي فوق ، به شرح تك تك آنها مي پردازيم:
الف ـ زمان گذشته (ماضي ، كئچميش)
وقوع فعل مربوط به زمان گذشته است اما از لحاظ دوري و نزديكي اين زمان به حال يا نقل قول مستقيم يا غيرمستقيم و يا تداوم و غيرمداومت آن به گروههاي زير تقسيم مي شود:
الف ـ 1: ماضي ساده
مربوط به گذشته است و قطعاً زمان آن به اتمام رسيده و گوينده مستقيماً وقوع آنرا خبر مي دهد. براي همين آنرا به نامهاي ماضي مطلق ، ماضي خبري و ماضي شهودي هم مي شناسيم. علامت آن در تركي ، پيوند چهارگانه «دي/4» است. مثلاً براي دوم شخص جمع از آلماق (گرفتن) ابتدا ريشه فعلي «آل» و سپس پيوند متناسب با آن يعني «ديْ» و نهايتاً ضمير شخصي دوم شخص جمع يعني «نيز» مي آيد و فعل «آلدينيز» بصورت ماضي ساده براي دوم شخص جمع تشكيل مي شود.
براي اينكه بتوانيم از هر چهار پيوند «دي/4» استفاده كنيم ، صرف كامل اين زمان را براي افعال «گئتمك ، آلماق ، اوچماق ، كؤچمك» انجام مي دهيم:
گئتمك : گئتديم ـ گئتدين ـ گئتدي = گئتديك ـ گئتدينيز ـ گئتديلر
آلماق : آلديْم ـ آلديْن ـ آلديْ = آلديْق ـ آلديْنيْز ـ آلديْلار
اوچماق : اوچدوم ـ اوچدون ـ اوچدو = اوچدوق ـ اوچدونوز ـ اوچدولار
كؤچمك : كؤچدۆم ـ كؤچدۆن ـ كؤچدۆ = كؤچدۆك ـ كؤچدۆنۆز ـ كؤچدۆلر
نكته: در گويش ميانه براي دوم شخص مفرد و جمع از ضماير شخصي «ون ـ وز» استفاده مي كنند و مي گويند: آلدون ، آلدوز ، گئتدون ، گوتدوز. در گويش تبريز ضمير شخصي اول شخص جمع را «وق» مي آورند: گئتدوخ ـ آلدوخ ـ باخدوخ
براي منفي كردن تمام افعال از جمله اين زمان ، پيوند منفي ساز دوگانه «ما/مه"mə"» را بعد از بن فعلي و قبل از ديگر پيوندها مي آوريم. مانند: گئتمه ديم ، آلماديْم ، اوچماديم ، كؤچمه ديم.
براي شرطي كردن اين زمان ، پيوند شرط ساز دوگانه «سا/سه» را در انتهاي فعل و بعد از ضمير شخصي مي آوريم. اين حالت از شرط در محاوره چندان متداول نيست. مانند: گئتديم سه ، آلديْمسا ، اوچدومسا ، كؤچدومسه
الف ـ 2: ماضي نقلي
هرچند مانند ماضي ساده مربوط به گذشته است اما يك تفاوت اساسي با آن دارد و آن اينكه گويا گوينده خود شاهد وقوع آن نيست و آنرا نقل مي كند. لذا قطعيت آن مانند ماضي ساده نيست و چه بسا اصلاً چنين فعلي انجام نگرفته باشد. پيوند مخصوص اين زمان «ميش/4» است. براي همان مثالها داريم:
گئتمك : گئتميشم ـ گئتميشسن ـ گئتميشدي = گئتميشيك ـ گئتميشسينيز ـ گئتميشلر

آلماق : آلميْشام ـ آلميْشسان ـ آلميْشديْ = آلميْشيْق ـ آلميْشسيْنيْز ـ آلميْشلار
اوچماق : اوچموشام ـ اوچموشسان ـ اوچموشدو = اوچموشوق ـ اوچموشسونوز ـ اوچموشلار

كؤچمك : كؤچمۆشم ـ كؤچمۆشسن ـ كؤچمۆشدۆ = كؤچمۆشۆك ـ كؤچمۆشسۆنۆز ـ كؤچمۆشلر
براي منفي كردن تمام افعال از جمله اين زمان ، پيوند منفي ساز دوگانه «ما/مه» را بعد از بن فعلي و قبل از ديگر پيوندها مي آوريم. مانند: گئتمه ميشم ، آلماميشام ، اوچماميشام ، كؤچمه ميشم.
الف ـ 3: ماضي استمراري موقت
اين فعل در زمان گذشته انجام گرفته و تداوم و استمرار داشته است. استمرار آن در يك محدوده زماني خاص بوده است. علامت آن پيوند «ايردي/4» است. براي نمونه:
گئتمك : گئديرديم ـ گئديردين ـ گئديردي = گئديرديك ـ گئديردينيز ـ گئديرديلر
آلماق : آليْرديْم ـ آليْرديْن ـ آليْرديْ = آليْرديْق ـ آليْرديْنيْز ـ آليْرديْلار
اوچماق : اوچوردوم ـ اوچوردون ـ اوچوردو = اوچوردوق ـ اوچوردونوز ـ اوچوردولار
كؤچمك : كؤچۆردۆم ـ كؤچۆردۆن ـ كؤچۆردۆ = كؤچۆردۆك ـ كؤچۆردۆنۆز ـ كؤچۆردۆلر
براي منفي كردن آن كافيست «ما/مه» را بعد از بن بيآوريم
الف ـ 4: ماضي استمراري دائم
اين فعل در زمان گذشته انجام گرفته و تداوم و استمرار داشته است. محدوده زماني آن مانند « ماضي استمراري موقت» كوتاه و موقتي نيست بلكه مربوط به تمام گذشته مي شود. يعني هميشه اين فعل به گذشته شامل و صادق بوده است. مانند اينكه از خصايص نيكوي شخصي بگوئيم كه اكنون پيش ما نيست و او هميشه اين خصوصيات را داشته است. اين زمان در فارسي وجود ندارد و براي هر دو نوع ماضي استمراري از يك حالت استفاده مي كنند. علامت آن پيوند دوگانه«اردي/2» است. براي نمونه:
گئتمك : گئدرديم ـ گئدردين ـ گئدردي = گئدرديك ـ گئدردينيز ـ گئدرديلر
آلماق : آلارديْم ـ آلارديْن ـ آلارديْ = آلارديْق ـ آلارديْنيز ـ آلارديْلار
اوچماق : اوچارديم ـ اوچاردين ـ اوچاردي = اوچارديق ـ اوچاردينيز ـ اوچارديلار
كؤچمك : كؤچرديم ـ كؤچردين ـ كؤچردي = كؤچرديك ـ كؤچردينيز ـ كؤچرديلر
نكته مهم در منفي سازي اين زمان است. در تركي براي نفي دائم از پيوند منفي ساز دائم «ماز/مز» استفاده مي كنند. براي همين سولماز يعني چيزي كه هرگز پژمرده نشود. لذا مي گوئيم: آلمازديم ـ آلمازدين ـ ... ، گئتمزديم ـ گئتمزدين ـ ...
الف ـ 5: ماضي بعيد
ماضي بعيد در گذشته دور انجام انجام گرفته و همان زمانها به اتمام رسيده است و ديگر اثري از آن نيست. كهنه ترين و ديرين ترين زمانها محسوب مي شود. نشانه آن پيوند «ميش ايدي» مي باشد:
گئتمك : گئتميش ايديم ـ گئتميش ايدين ـ گئتميش ايدي = گئتميش ايديك ـ گئتميش ايدينيز ـ گئتميش ايديلر
آلماق : آلميْش ايديم ـ آلميْش ايدين ـ آلميْش ايدي = آلميْش ايديك ـ آلميْش ايدينيز ـ آلميْش ايديلر
اوچماق : اوچموش ايديم ـ اوچموش ايدين ـ اوچموش ايدي = اوچموش ايديك ـ اوچموش ايدينيز ـ اوچموش ايديلر
كؤچمك : كؤچمۆش ايديم ـ كؤچمۆش ايدين ـ كؤچمۆش ايدي = كؤچمۆش ايديك ـ كؤچمۆش ايدين ـ كؤچمۆش ايديلر
«ايمك» مصدري قديمي است كه اكنون بكار نمي رود ولي صورتهاي مختلف آن مانند «ايدي» كاربرد دارد. نمي توانيم آنرا مطابق مصوتها تغيير دهيم و بگوئيم: كؤچموشودوك! آلميشيديق! هرچند بسيار متداول است ولي به نظر صحيح نيست. بهتر است بصورت مجزا بگوئيم: كؤچموش ايديك و آلميش ايديك.
براي منفي سازي مانند قبل عمل مي كنيم. مانند: آلماميش ايديم

ب ـ زمان حال (ايندي)
اين نوع افعال در زمان كنوني و حاضر انجام مي گيرد و ما واقف به آن هستيم. در دو نوع كاربرد دارد:
ب ـ 1: حال ساده
وقوع فعل در زمان حاضر است. علامت آن «اير/4» است:
گئتمك : گئديرم ـ گئديرسن ـ گئدير = گئديريك ـ گئديرسينيز ـ گئديرلر
آلماق : آليْرام ـ آليْرسان ـ آليْر = آليْريق ـ آليْرسينيز ـ آليْرلار
اوچماق : اوچورام ـ اوچورسان ـ اوچور = اوچوروق ـ اوچورسونوز ـ اوچورلار
كؤچمك : كؤچۆرم ـ كؤچۆرسن ـ كؤچۆر = كؤچۆروك ـ كؤچۆرسونوز ـ كؤچۆرلر

در مورد منفي سازي اين زمان در اصل بايد «ما/مه» را به انتهاي بن فعلي بيافزائيم و بگوئيم: گئتمه ييرم ، آلماييرام ، كؤچمه ييرم. هرچند در زبان ادبي اينگونه صحبت كردن و نوشتن بسيار شيرين و پسنديده است اما بنا به تسهيل مي توان گئتميرم ، آلميرام ، كؤچمورم و ... هم به كار برد.
ب ـ 2: حال استمراري
در اين زمان ، فعل بصورت استمرار و مداوم در حال انجام در زمان حاضر است. آغاز شده ولي پايان نيافته است. براي ساختن اين نوع زمان بعد از بن فعل ، نشانه مصدري ، سپس پيوند دوگانه «دا/ده» و در نهايت ضمير شخصي مي آيد. مانند: گۆللر چيچكلنمكده دير ، هاوا آچماقدا دير ، حسن گئتمكده دير. براي چهار فعل قبلي داريم:
گئتمك : گئتمكده يم ـ گئتمكده سن ـ گئتمكده دير = گئتمكده ييك ـ گئتمكده سينيز ـ گئتمكده ديرلر
آلماق : آلماقدايام ـ آلماقداسان ـ آلماقدادير = آلماقداييق ـ آلماقداسينيز ـ آلماقداديرلار
اوچماق : اوچماقدايام ـ اوچماقداسان ـ اوچماقدادير = اوچماقداييق ـ اوچماقداسينيز ـ اوچماقداديرلار
كؤچمك : كؤچمكده يم ـ كؤچمكده سن ـ كؤچمكده دير = كؤچمكده ييك ـ كؤچمكده سينيز ـ كؤچمكده ديرلر
براي منفي سازي اين زمان باز پيوند منفي ساز «ما/مه» را بعد از بن اصلي مي آوريم. مانند: كؤچمه مكده يم ، آلماماقدايام
ج ـ زمان آينده (مستقبل ، گله جك)
وقوع اين فعل فعلاً صورت نگرفته و در آينده انجام مي گيرد. از نظر اينكه از وقوع آن در آينده مطمئن باشيم يا نه ، از نظر اينكه هميشگي باشد يا در محدوده زماني خاص صادق باشد ، تقسيمبندي متنوعي دارد. از طرفي در زبان تركي نوعي آينده وجود دارد كه مربوط به گذشته است. ذيلاً به شرح آنها مي پردازيم:
ج ـ 1: آينده خبري (قطعي)
وقوع فعل در آينده ، قطعي است و گوينده با اطمينان به وقوع آن سخن مي گويد. نشان آن در تركي پيوند دوگانه «آجاق/اجك» است. براي چهار فعل قبلي باز در اين زمان شروع به صرف مي كنيم:
گئتمك : گئده جه يم ـ گئده جكسن ـ گئده جك = گئده جه ييك ـ گئده جكسينيز ـ گئده جكلر
آلماق : آلاجاغام ـ آلاجاقسان ـ آلاجاق = آلاجاييق ـ آلاجاقسينيز ـ آلاجاقلار
اوچماق : اوچاجاغام ـ اوچاجاقسان ـ اوچاجاق = اوچاجاييق ـ اوچاجاقسينيز ـ اوچاجاقلار
كؤچمك : كؤچه جه يم ـ كؤچه جكسن ـ كؤچه جك = كؤچه جه ييك ـ كؤچه جكسينيز ـ كؤچه جكلر
با توجه به اينكه كاف و قاف اگر بين دو مصوت بيافتند به ترتيب به «گ ـ ي» و «غ» تبديل مي شوند ، تغييرات صوتي فوق را ديديم. مثلاً بايد «گئده جه كم» مي شد كه به « گئده جه گم» و « گئده جه يم» تبديل شد كه هر دو صحيح است.
براي منفي سازي نيز از پيوند دوگانه «ما/مه» پس از بن اصلي فعل اقدام مي كنيم. منتها بخاطر تلاقي دو مصوت مشابه «آ» يا «ا» مجبوريم از يك تبديل «ي» در ميان آنها كمك بگيريم. مانند: گئتمه يه جه گم ، آلماياجاغام
ج ـ 2: آينده التزامي (غيرقطعي)
وقوع اين فعل در آينده مانند آينده خبري ، قطعي نيست و گويا در اصطراب هستيم كه اين فعل انجام مي گيرد يا نه؟ علامت آن در تركي «آر/ار» است. مانند:
گئتمك : گئده رم ـ گئده رسن ـ گئده ر = گئده ريك ـ گئده رسينيز ـ گئده رلر
آلماق : آلارام ـ آلارسان ـ آلار = آلاريق ـ آلارسينيز ـ آلارلار
اوچماق : اوچارام ـ اوچارسان ـ اوچار = اوچاريق ـ اوچارسينيز ـ اوچارلار
كؤچمك : كؤچه رم ـ كؤچه رسن ـ كؤچه ر = كؤچه ريك ـ كؤچه رسينيز ـ كؤچه رلر

ج ـ 3: آينده در گذشته خبري
خود را به زمان گذشته مي بريم و درباره آينده اي صحبت مي كنيم كه اكنون وقوع يافته ولي در آن زمان وقوع نيافته بود. صحبت از آينده در زمان گذشته بصورت قطعي و انجام گرفته است. خود دو نوع است:
ج ـ 3 ـ 1: آينده در گذشته خبري قطعي
گوينده آنرا از جانب خود و بدون واسطه مي گويد. نشان آن در تركي آوردن تركيبات «ايمك» بعد از نشان آينده «جاق/جك» است. براي نمونه آلاجاق ايدين (بايستي مي خريدي ولي نخريدي):
گئتمك : گئده جك ايديم ـ گئده جك ايدين ـ گئده جك ايدي = گئده جك ايديك ـ گئده جك ايدينيز ـ گئده جك ايديلر
آلماق : آلاجاق ايديم ـ آلاجاق ايدين ـ آلاجاق ايدي = آلاجاق ايديك ـ آلاجاق ايدينيز ـ آلاجاق ايديلر
اوچماق : اوچاجاق ايديم ـ اوچاجاق ايدين ـ اوچاجاق ايدي = اوچاجاق ايديك ـ اوچاجاق ايدينيز ـ اوچاجاق ايديلر
كؤچمك : كؤچه جك ايديم ـ كؤچه جك ايدين ـ كؤچه جك ايدي = كؤچه جك ايديك ـ كؤچه جك ايدينيز ـ كؤچه جك ايديلر
ج ـ 3 ـ 2: آينده در گذشته خبري روائي
مانند قبل است با اين تفاوت كه گوينده از وقوع آن اطمينان ندارد. در اينجا بجاي تركيبات «ايمك» از «ايميش» استفاده مي شود. مانند:
گئتمك : گئده جك ايميشم ـ گئده جك ايميشسن ـ گئده جك ايميش = گئده جك ايميشيك ـ گئده جك ايميشسينيز ـ گئده جك ايميشلر
آلماق : آلاجاق ايميشم ـ آلاجاق ايميشسن ـ آلاجاق ايميش = آلاجاق ايميشيك ـ آلاجاق ايميشسينيز ـ آلاجاق ايميشلر
اوچماق : اوچاجاق ايميشم ـ اوچاجاق ايميشسن ـ اوچاجاق ايميش = اوچاجاق ايميشيك ـ اوچاجاق ايميشسينيز ـ اوچاجاق ايميشلر
كؤچمك : كؤچه جك ايميشم ـ كؤچه جك ايميشسن ـ كؤچه جك ايميش = كؤچه جك ايميشيك ـ كؤچه جك ايميشسينيز ـ كؤچه جك ايميشلر
ديده مي شود كه حتي در زبان ادبي و نوشتاري «ايميش» را متناسب با ريشه ، ثقيل مي كنند ، مانند: آلاجاق ايمشام. اين اشتباه جا افتاده و ديگر در زبان نوشتاري هم آنرا پذيرفته ايم.
ج ـ 4: آينده در گذشته التزامي
فرق اين زمان با آينده در گذشته خبري در ابهام و ترديدي است كه در ذات آن وجود دارد. باز در دو صوررت قطعي و روائي است و با پيوند آينده التزامي ساخته مي شود:

ج ـ 4 ـ 1: آينده در گذشته التزامي خبري
گئتمك : گئدر ايديم ـ گئدر ايدين ـ گئدر ايدي = گئدر ايديك ـ گئدر ايدينيز ـ گئدر ايديلر
آلماق : آلار ايديم ـ آلار ايدين ـ آلار ايدي = آلار ايديك ـ آلار ايدينيز ـ آلار ايديلر
اوچماق : اوچار ايديم ـ اوچار ايدين ـ اوچار ايدي = اوچار ايديك ـ اوچار ايدينيز ـ اوچار ايديلر
كؤچمك : كؤچر ايديم ـ كؤچر ايدين ـ كؤچر ايدي = كؤچر ايديك ـ كؤچر ايدينيز ـ كؤچر ايديلر
ج ـ 4 ـ 2: آينده در گذشته التزامي روائي
گئتمك : گئدر ايميشم ـ گئدر ايميشسن ـ گئدر ايميش = گئدر ايميشيك ـ گئدر ايميشسينز ـ گئدر ايميشلر
آلماق : آلار ايميشم ـ آلار ايميشسن ـ آلار ايميش = آلار ايميشيك ـ آلار ايميشسينيز ـ آلار ايميشلر
اوچماق : اوچار ايميشم ـ اوچار ايميشسن ـ اوچار ايميش = اوچار ايميشيك ـ اوچار ايميشسينيز ـ اوچار ايميشلر
كؤچمك : كؤچر ايميشم ـ كؤچر ايميشسن ـ كؤچر ايميش = كؤچر ايميشيك ـ كؤچر ايميشسينيز ـ كؤچر ايميشلر
صورت منفي آن با پيوند «ماز/مز» ساخته مي شود.

همان گونه که می بینیم بحث زمان ها در فعل های ترکی بسیار گسترده و پیچیده است.

+ نوشته شده در 88/09/21ساعت 9:56 بعد از ظهر توسط الیاس امیرحسنی |

اساسنامه ی شرکت تعاونی توسعه ی شهری رازقان

جمهوري اسلامي ايران

وزارت تعاون

اساسنامه

شركت تعاوني توسعه شهري رازقان

تأسيس :

2

رئيس مجمع منشي مجمع

اعضاي هيأت رئيسه مجمع عمومي

رئيس مجمع منشي مجمع

فصل اول - كليات :

ماده 1- نام شركت..... تعاوني توسعه شهري رازقان.....و نوع آن عام است كه در اين

اساسنامه به اختصار ,( تعاوني) ناميده مي شود.

ماده 2 - اهداف تعاوني :

1. ايجاد تحول بنيادي در ساختار فرهنگي، اجتماعي و اقتصادي منطقه با بهره گيري از

رهنمودهاي مقام عظماي ولايت در جهت اجراي اصول 44 و 43 قانون اساسي

2. ترويج و تحكيم مشاركت، همكاري و تعاون عمومي

3. تأمين نيازهاي مشترك اقتصادي, اجتماعي و فرهنگي اعضاء و كمك به تحقق

عدالت اجتماعي

4. شناسائي و بهره گيري از تجربه، تخصص و امكانات مادي و معنوي اعضا در

جهت تحقق اهداف تعاوني

5. ايجاد زمينه گسترش فعاليت هاي عمومي و جذب عناصر مسئوليت پذير،

ايثارگر، متخصص و تعميق فرهنگ تعاون و مشاركت بمنظور تأمين شرايط ،

امكانات و توزيع متناسب منافع بين اعضا

6. تلاش در تحقق رشد همه جانبه و پرشتاب و پيوسته منطقه متناسب با برنامه

چشم انداز 20 ساله كشور و ايجاد اشتغال مولد و بازگشت اهالي به منطقه از

طريق جذب كمك هاي دولتي در قالب قانون تعاون

ماده 3 - موضوع فعاليت:

1. ايجاد صنايع تبديلي كشاورزي، واحدهاي دام وطيور،ايجاد واحد توليد مواد پليمري

و لوله هاي پلي اتيلن جهت آبياري قطره اي و ساير صنايع وابسته، تجميع قطعات

خرد زمين هاي كشاورزي بمنظور افزايش بهره وري، ايجاد واحدهاي كشت و صنعت،

فعاليت در زمينه عمراني، مسكن، راه و ابنيه و ايجاد صنايع ساختماني و توليدي

اشتغال زا، انعقاد قراردادها و انجام عمليات خدمات فني، عمومي، آموزشي،

تربيت بدني و هر نوع فعاليت مرتبط با موضوع تعاوني و همچنين احداث اماكن

ورزشي، فرهنگي، خدماتي در منطقه

4

رئيس مجمع منشي مجمع

2. اخذ وام قرض الحسنه و ساير تسهيلات از بانكها و ساير مؤسسات مالي و اعتباري و

اشخاص حقيقي يا حقوقي و اخذ كمكها و هداياي نقدي از دولت و اشخاص و

سازمانها

3. توديع وجوه به حساب سپرده بلند مدت و كوتاه مدت در بانكها و يا صندوق تعاون

4. مشاركت با اشخاص حقيقي يا حقوقي با اولويت تعاونيها

سرمايه گذاري و خريد سهام اتحاديه تعاوني مربوطه ويا ساير شركت ها و مؤسسات

عمومي، خصوصي و تعاوني

5. مشاركت دادن اعضا، خصوصاً مديران تعاوني در دوره هاي آموزشي تخصصي براي

ارتقاء سطح توليدات و خدمات

تبصره 1- در صورتيكه براي انجام هر يك از فعاليت هاي موضوع تعاوني، نياز به اخذ مجوز

از مراجع ذيصلاح قانوني باشد تعاوني مكلف به اخذ آن است.

- تبصره 2

- تبصره 3

ماده 4 - حوزه عمليات تعاوني: ............................................... مي باشد.

ماده 5 - مدت تعاوني از تاريخ ثبت : ............................................... است .

ماده 6- مركزاصلي عمليات تعاوني........................ونشاني آن ..................................................

...................................................... است. هيأت مديره مي تواند اقدام به ايجاد شعب و دفاتر

نمايندگي در ساير نقاط داخل و خارج از كشور نموده و يا عندالاقتضا در مورد تغيير آن

اقدام كند. در اينصورت مي بايست موضوع را به مرجع ثبت تعاوني اعلام و نسبت به ثبت

آگهي آن در روزنامه رسمي جمهوري اسلامي ايران اقدام گردد. يك نسخه از آگهي مزبور

توسط هيأت مديره بايد حسب مورد به وزارت تعاون و يا اداره كل تعاون استان محل مركز

اصلي تعاوني ارسال گردد.

ماده 7- سرمايه اوليه تعاوني مبلغ 150000000 ريال است كه به 500 سهم 300000 ريالي،

منقسم گرديده است، مبلغ 50000000 ريال آن نقداً توسط اعضاء پرداخت و مبلغ

100000000 ريال آن توسط .......................... تأمين ومعادل ......................... ريال نيز بصورت آورده غير

نقدي توسط اعضاء تقديم و به تعاوني تسليم و مابقي در تعهد آنها مي باشد.

ماده 8 – هر يك از اعضاي تعاوني بايد حداقل معادل يك سوم مبلغ اسمي سهامي را كه

خريداري نموده اند در موقع تأسيس تعاوني پرداخت كنند.

5

رئيس مجمع منشي مجمع

تبصره: اعضاء مكلفند ظرف مدتي كه مجمع عمومي عادي تعيين مي كند و از يك سال

تجاوز نخواهد كرد, مبلغ پرداخت نشده سهام خود راتأديه نمايند.

ماده 9 - تعداد سهام اعضا برابر است مگر اينكه مجمع عمومي تصويب نمايد كه بعضي از

اعضا سهم بيشتري خريداري نمايند؛ در هر حال حداكثر سهم خريداري هر عضو از

...............درصد كل سهام نبايد تجاوز كند.

ماده 10 - سهام تعاوني با نام و غير قابل تقسيم است. و انتقال آن به اعضا يا متقاضيان واجد

شرايط جديد با موافقت هيأت مديره و با رعايت سقف موضوع ماده 9 مجاز م يباشد.

ماده 11 - تعاوني ظرف مدت يكسال از تاريخ ثبت يا افزايش سرمايه، حسب مورد به هر يك

از سهامداران به ميزان سهامي كه خريداري كرده اند ورقه سهم صادر و تحويل خواهد نمود.

تبصره 1 - ورقه سهم بايد متحدالشكل، چاپي و داراي شماره ترتيب بوده و نام تعاوني و

شماره ثبت آن و مبلغ اسمي هر سهم، تعداد سهامي كه هر ورق نماينده آن است در آن

درج و به امضاي مدير عامل و يك نفر از اعضاي هيأت مديره كه داراي امضاء مجاز است

برسد؛ مادام كه اوراق سهام صادر نشده تعاوني بايد به سهامداران گواهينامه موقت سهم كه

معرف تعداد, مبلغ اسمي و مبلغ پرداخت شده است تحويل نمايد.

تبصره 2- نام و نشاني و تعداد سهم هر يك از سهامدارن و موارد نقل و انتقال آن بايد در

دفتر سهام تعاوني به ثبت برسد.

فصل دوم:مقررات مربوط به عضويت

ماده 12 - عضويت در تعاوني براي كليه واجدين شرايط اعم از اشخاص حقيق و يا حقوقي

غيردولتي كه نياز به خدمات تعاوني داشته باشند آزاد است:

الف - شرايط عمومي:

-1 تابعيت جمهوري اسلامي ايران .

-2 عدم ممنوعيت قانوني و حجر.

3 - عدم عضويت همزمان در تعاوني مشابه .

-4 درخواست كتبي عضويت و تعهد رعايت مقررات اساسنامه و خريد حداقل

..............سهم از سهام تعاوني.

6

رئيس مجمع منشي مجمع

ب - شرايط اختصاصي:

.......................................................................................................................................................

..........................................................................................................................................................

تبصره: احراز شرايط عضويت هر متقاضي بعهده هيأت مديره است، ضمن اينكه هيچگونه

تبعيض يا محدوديتي براي عضويت نبايد وجود داشته باشد مگر به سبب عدم كفايت

امكانات و ظرفيت تعاوني. هيأت مديره مكلف است در موارديكه متقاضيان فاقد هر يك از

شرايط مذكوره باشند، عضويت آنها را رد كند.

ماده 13 - مسئوليت مالي اعضاء در تعاوني محدود به ميزان سهم آنان مي باشد مگر آنكه

در قرارداد ترتيب ديگري شرط شده باشد.

تبصره: مسئوليت دستگاههاي عمومي تامين كننده سرمايه تعاوني(موضوع ماده 17

قانون) به ميزان سرمايه متعلق به آنان مي باشد مگر در قرارداد ترتيب ديگري شرط شده

باشد.

ماده 14 - كليه اعضاء مكلفند به وظايف و مسئوليتهايي كه در حدود قوانين و مقررات تعهد

كرده اند، عمل كنند.

ماده 15 - تعاوني مي تواند توسط هيأت مديره طلب خود را از عضو(و يا سهامدار) با اخطار

كتبي مطالبه نمايد و در صورت وصول نشدن و سپري شدن 30 روز از تاريخ اخطار نامه، از

كل مطالبات وي از تعاوني و در صورت عدم تكافو از بهاي سهام وي برداشت كند و هر گاه

مبالغ مذكور كفايت نكند تعاوني براي وصول مازاد طلب خود به بدهكار مراجعه خواهد كرد.

ماده 16 - خروج عضو از تعاوني، اختياري است و نمي توان آن را منع كرد.

تبصره 1: در صورتي كه خروج اختياري عضو موجب ضرري براي تعاوني باشد وي ملزم به

جبران است.

تبصره 2: در تعاونيهاي توليد هيأت مديره موظف است قبلاً اعضاء متخصص تعاوني را

شناسائي و مراتب را به آنها اعلام نمايد. در غير اينصورت اينگونه اعضا (اعضاء متخصص)

حداقل 6 ماه قبل از استعفا از عضويت، بايد مراتب را كتباً به هيأت مديره اطلاع دهند.

ماده 17 - در موارد زير عضو از تعاوني اخراج مي شود:

-1 از دست دادن هر يك از شرايط عمومي و اختصاصي عضويت مقرر در اين

اساسنامه به استناد گزارش مكتوب مراجع ذيربط.

7

رئيس مجمع منشي مجمع

-2 عدم رعايت مقررات اساسنامه و ساير تعهدات قانوني پس از دو اخطار كتبي توسط

هيأت مديره به فاصله 15 روز و گذشتن 15 روز از تاريخ اخطار دوم.

3 - ارتكاب اعمالي كه موجب زيان مادي تعاوني شود و وي نتواند ظرف مدت يكسال

آن را جبران نمايد يا انجام اعمالي كه به حيثيت و اعتبار تعاوني لطمه وارد كند و يا

با آن رقابت ناسالم نمايد.

تبصره - تشخيص موارد فوق بنا به پيشنهاد هئيت مديره يا بازرسان و تصويب مجمع

عمومي عادي خواهد بود.

ماده 18 - در صورت لغو عضويت به سبب فوت، استعفا، انحلال و اخراج، ارزش سهام وي بر

اساس ارزش روز محاسبه و پس از منظور نمودن ساير مطالبات وي به ديون تعاوني تبديل

مي شود و پس از كسر بدهي وي به تعاوني، به او يا ورثه اش ظرف مدت سه ماه پرداخت و

تسويه حساب خواهد شد.

تبصره - در صورتي كه ورثه تقاضا نمايند كه سهم عضو متوفي از عين اموال تعاوني

پرداخت شود و تراضي و مصالحه ممكن نباشد، چنانچه عين قابل واگذاري بوده و به

تشخيص هيأت مديره موجب اخلال و ضرر فاحش به اعضاء و تعاوني نگردد، آن قسمت از

اموال تسليم ورثه مي شود.

ماده 19 - در صورت فوت عضو، ورثه وي كه واجد شرايط عضويت با رعايت تبصره ماده 12

اين اساسنامه باشند، عضو شناخته مي شوند و در صورت تعدد بايستي ماب هالتفاوت افزايش

سهم ناشي از تعدد خود را به تعاوني بپردازند اما اگر كتباً اعلام نمايند كه مايل به عضويت

در تعاوني نيستند و يا هيچكدام واجد شرايط عضويت نباشند، عضويت لغو مي گردد.

تبصره - اگر تعداد ورثه بيش از ظرفيت تعاوني باشد، يك يا چند نفر به تعداد مورد نياز

تعاوني با توافق ساير وراث و به تشخيص هيأت مديره، عضو تعاوني شناخته مي شوند.

فصل سوم: اركان تعاوني

ماده 20 - اركان تعاوني عبارتست از :

-1 مجمع عمومي 2- هيأت مديره 3 - بازرس يا بازرسان

8

رئيس مجمع منشي مجمع

-1 مجمع عمومي :

ماده 21 - مجامع عمومي شركت به دو صورت تشكيل خواهد شد: مجمع عمومي عادي و

مجمع عمومي فوق العاده.

تبصره 1- كليه اعضاي شركت مي توانند در مجامع عمومي حضور يابند و هر عضو حاضر

صرفنظر از تعداد سهامي كه دارد فقط حق يك رأي خواهد داشت.

تبصره 2- تصميماتي كه در مجمع عمومي با رعايت مقررات اتخاذ مي گردد براي كليه

اعضاء اعم از حاضر و غايب نافذ و معتبر خواهد بود. اين تصميمات بطريقي كه براي دعوت

مجامع عمومي در اين اساسنامه پيش بيني شده بايد ظرف 15 روز به اطلاع اعضاء و سرمايه

گذاران برسد.

تبصره 3- صورتجلسات مجامع بعنوان اسناد شركت همواره بايد درتعاوني نگهداري شود.

ماده 22 - مجمع عمومي عادي حداقل سالي يكبار و حداكثر ظرف 4 ماه پس از پايان سال

مالي تعاوني تشكيل مي شود و در موارد ضروري مي توان در هر موقع از سال مجمع عمومي

عادي را به طور فوق العاده تشكيل داد.

ماده 23 - وظايف و اختيارات مجمع عمومي عادي به شرح زير است:

-1 انتخاب هيأت مديره و بازرس/ بازرسان.

-2 رسيدگي و اتخاذ تصميم درباره ترازنامه و حساب سود و زيان، گزارش تغييرات

اعضاء و سرمايه و ساير گزارش هاي مالي هيأت مديره پس از قرائت گزارش بازرس/

بازرسان .

3 - تعيين خطي مشي و برنامه تعاوني و تصويب بودجه جاري و سرمايه گذاري و

اعتبارات و وام هاي درخواستي و ساير عمليات مالي به پيشنهاد هيأت مديره.

-4 اتخاذ تصميم نسبت به افزايش يا كاهش سرمايه در حدود قوانين و مقررات.

-5 اخذ تصميم نسبت به ذخاير و پرداخت سود و مازاد درآمد و تقسيم آن طبق

اساسنامه .

-6 تصويب مقررات و دستورالعمل هاي داخلي تعاوني.

7 - تعيين روزنامه كثيرالانتشار براي درج آگهي هاي تعاوني- در صورتيكه تعداد اعضاء

بيش از يكصد عضو باشد.

9

رئيس مجمع منشي مجمع

-8 اتخاذ تصميم در مورد عضويت و يا لغو عضويت تعاوني در شركت ها و اتحاديه ها و

اتاق تعاون و تعيين ميزان سهام و يا حق عضويت سالانه پرداختي.

-9 اخذ تصميم درباره گزارش ها و پيشنهادهاي حسابرسان بر اساس نتايج حسابرسي.

10 - تصويب نحوه تقويم آورده هاي غير نقدي اعضاء و ديگر ضوابط راجع به آن.

-11 تصويب آيين نامه حداقل و حداكثر حقوق ومزاياي هيأت مديره و پاداش آنان كه

بعد از تأييد وزارت تعاون قابل اجرا است.

12 - تصويب آيين نامه وظايف، اختيارات و حقوق و مزاياي مدير عامل.

13 - ساير وظايفي كه قوانين و مقررات بر عهده مجمع عمومي عادي قرار مي دهد.

ماده 24 - مجمع عمومي فوق العاده براي رسيدگي و اتخاذ تصميم نسبت به موارد زير

تشكيل مي شود:

-1 تغيير مواد اساسنامه در حدود قانون بخش تعاوني اقتصاد جمهوري اسلامي .

-2 تصميم گيري نسبت به گزارش بازرس و يا هر يك از بازرسان در مورد تخلفات هيأت

مديره .

3 - عزل يا قبول استعفاي جمعي يا اكثريت هيأت مديره.

-4 اتخاذ تصميم راجع به انحلال و تعيين 3 نفر اعضاي هيأت تصفيه يا ادغام تعاوني با

تعاوني هاي ديگر، طبق ضوابط مقرر در قانون بخش تعاوني و آيين نامه اجرايي آن.

ماده 25 - هيأت مديره مكلف است در موعدهاي مقرر زير نسبت به انتشار آگهي دعوت

مجمع عمومي اقدام كند:

-1 حداكثر دو ماه پس از پايان هر سال مالي براي تشكيل مجمع عمومي عادي .

-2 حداقل دو ماه قبل از پايان دوره خدمت هيأت مديره و يا بازرسان.

3 - در صورتي كه در يكي از مجامع عمومي تشكيل مجمع عمومي ديگري تكليف شده

باشد، حداكثر ظرف يكماه پس از تشكيل آن مجمع عمومي .

-4 حداكثر ظرف يكماه بعد از درخواست مقامات يا اشخاص زير :

الف - اكثريت اعضاء هيأت مديره .

ب - هر يك از بازرسان براي تشكيل مجمع عمومي عادي و يا فوق العاده.

ج- يك پنجم اعضاي تعاوني براي تشكيل مجمع عمومي عادي و يك سوم آنها براي

تشكيل مجمع عمومي فوق العاده .

د- وزارت تعاون براي تشكيل مجمع عمومي عادي و يا فوق العاده .

10

رئيس مجمع منشي مجمع

تبصره 1 - دوره خدمت هيأت مديره و يا بازرسان از زمان انتخاب و قبولي سمت آنها شروع

خواهد شد، مشروط به اينكه مدت مأموريت هيأت مديره و يا بازرسان قبلي منقضي شده

باشد، در غير اين صورت شروع خدمت آنها از زمان انقضاي مدت مأموريت هيأت مديره و يا

بازرسان قبلي خواهد بود.

تبصره 2- در صورتي كه هيأت مديره به علل استعفا، فوت يا ممنوعيت قانوني هر يك از

اعضاي اصلي، علي رغم دعوت از اعضاي علي البدل، از اكثريت مقرر در اساسنامه خارج

شود مجمع عمومي عادي بر اساس مفاد اين اساسنامه دعوت خواهد شد تا نسبت به تكميل

اعضاي هيأت مديره براي بقيه مدت مقرر اقدام كند. در صورت استعفاي دسته جمعي يا

اكثريت اعضاي هيأت مديره ، برگزاري مجمع عمومي فوق العاده براي قبول استعفاي آنان

الزامي است.

تبصره 3 - در صورتيكه هيأت مديره اي در موعد مقرر موضوع اين اساسنامه به تشكيل

مجمع عمومي عادي يا فوق العاده مبادرت نكند وزارت تعاون مي تواند راساً نسبت به

برگزاري مجمع عمومي اقدام نمايد.

تبصره 4 - اگر هيأت مديره ظرف مدت يكماه از تاريخ درخواست تشكيل مجمع عمومي

فوق العاده توسط بازرس / بازرسان اقدام به دعوت و برگزاري آن ننمايد، بازرس مي تواند با

اطلاع وزارت تعاون نسبت به انتشار آگهي و تشكيل مجمع عمومي فوق العاده براي

رسيدگي به گزارش خود اقدام نمايد.

ماده 26 - دعوت مجمع عمومي با قيد دستور، روز ، ساعت و محل تشكيل آن بايد به

وسيله آگهي در روزنامه هاي محلي يا كثيرالانتشار و يا دعوتنامه كتبي ( با اخذ رسيد ويا

با پست سفارشي به آخرين اقامتگاه قانوني اعلام شده عضو به شركت) انجام گيرد و علاوه

بر آن الصاق آگهي دعوت در محل دفتر اصلي و شعب و همچنين محل كارگاهها و

فروشگاههاي تعاوني نيز الزامي است.

تبصره 1 - انتشار آگهي در روزنامه هاي كثيرالانتشار در صورتي كه تعداد اعضاي تعاوني

بيش از يكصد عضو باشد الزامي است.

تبصره 2- در موارديكه كليه اعضاء در مجمع عمومي حاضر شوند، نشر آگهي و تشريفات

دعوت و همچنين رعايت فاصله زماني، تاريخ دعوت تا تشكيل جلسه، و ارائه مدارك مربوط

به آن الزامي نيست.

11

رئيس مجمع منشي مجمع

تبصره 3- فاصله زماني بين تاريخ انتشار آگهي دعوت (نوبت اول) تا تشكيل مجمع عمومي

تعاونيها حداقل 15 و حداكثر 20 روز خواهد بود. درصورتيكه برگزاري انتخابات در دستور

جلسه باشد اين مدت حداقل 30 و حداكثر 35 روز است.

ماده 27 - هر يك از اعضا مي تواند تا قبل از رسميت جلسه مجمع عمومي، مورد يا موارد

ديگري غير از موضوعاتي كه در دعوتانامه تشكيل مجمع قيد شده است براي طرح در همان

جلسه مجمع كتباً به مقامي كه مجمع عمومي را دعوت كرده است پيشنهاد كند. مقام

دعوت كننده مجمع مكلف است پيشنهاد مربوط را در مجمع طرح كند تا در صورت

تصويب، در دستور جلسه مجمع بعدي كه حداكثر ظرف يكماه دعوت به تشكيل مي گردد

قرار گيرد.

ماده 28 - هر يك از اعضاي شركت مي تواند استفاده از حق خود را براي حضور و دادن رأي

در مجمع عمومي به يك نماينده تام الاختيار خود -از ميان اعضاء و يا خارج از اعضاء -

واگذار كند، لكن هيچكس نمي تواند علاوه بر رأي خود بيش از يك رأي با وكالت داشته

باشد مگر اينكه تعداد اعضاي تعاوني به 500 عضو و بيشتر برسد كه در اينصورت هر كس

مي تواند علاوه بر رأي خود حداكثر دو رأي با وكالت داشته باشد.

تبصره 1- تأييد نمايندگيهاي تام الاختيار موضوع اين ماده با مقام دعوت كننده است مگر

در موارديكه مقام دعوت كننده هيأت مديره بوده و دستور جلسه انتخاب هيأت مديره يا

رسيدگي به تخلفات مديران باشد و يا اينكه هيأت مديره با برگزاري مجمع عمومي مخالفت

كرده باشد. كه در اينصورت اصالت نمايندگيهاي تام الاختيار با تأييد بازرس / اكثريت

بازرسان حاضر/ معتبر خواهد بود.

تبصره 2- مداركي كه نمايندگان تام الاختيار قبل از تشكيل جلسه مجمع عمومي بايد ارائه

دهند عبارتست از:

1. اصل نمايندگي تام الاختيار براي شركت در جلسه مجمع عمومي كه به امضاي عضو

رسيده.

2. كارت شناسايي معتبر.

تبصره 3- حضور توأم عضو و نماينده تام الاختيار وي در مجمع عمومي ممنوع است.

ماده 29 - ملاك تشخيص تعداد اعضاي حاضر در جلسات مجامع عمومي ورقه حضور و

غيابي است كه حاضران در بدو ورود به جلسه اصالتاً يا به نمايندگي از طرف عضو آن را

امضا مي كنند.

12

رئيس مجمع منشي مجمع

ماده 30 - مجمع عمومي عادي با حضور حداقل نصف بعلاوه يك اعضاء يا نمايندگان تام

الاختيار آنان رسميت پيدا مي كند و در صورت عدم حصول نصاب مذكور، آگهي دعوت

مجمع بايد حداكثر ظرف 15 روز با همان دستور جلسه قبلي منتشر شود. فاصله نشر آگهي

دعوت(نوبت دوم) تا تشكيل جلسه مجمع بعدي نبايد از 15 روز كمتر و از 20 روز بيشتر

شود. جلسه با حضور عده حاضر رسميت خواهد يافت. مجمع عمومي فوق العاده بار اول با

حضور حداقل دو سوم اعضا يا نمايندگان تام الاختيار آنان رسميت مي يابد. نصاب رسميت

مجمع فوق العاده براي بار دوم نصف بعلاوه يك و براي بار سوم هر تعداد شركت كننده

خواهد بود. آگهي دعوت مجمع براي هر نوبت بعدي بايد حداكثر ظرف 15 روز از تاريخ

جلسه ايكه رسميت نيافته با همان دستور جلسه اول منتشر شود. فاصله نشر آگهي دعوت

تا تشكيل جلسه هر نوبت بعدي نبايد از 15 روز كمتر و از 20 روز بيشتر شود.

تبصره - در صورت رسميت نيافتن جلسه مجمع عمومي، مقام دعوت كننده مجمع بايد

صورتجلسه اي داير بر عدم رسميت آن تهيه و به امضاي حاضرين برساند.

ماده 31 - جلسات مجامع عمومي را در صورت رسميت يافتن، مقام دعوت كننده افتتاح مي

كند. در جلسه مجمع ابتدا يك رئيس، يك منشي و دو نفر ناظر از ميان اعضاء انتخاب

خواهند شد. در صورتي كه تعداد اعضاي تعاوني به 500 عضو يا بيشتر برسد تعداد هيأت

رئيسه 7 نفر خواهد بود كه عبارتند از: رئيس، نايب رئيس، منشي و 4 ناظر.

تبصره 1 - مقام دعوت كننده مجمع عمومي مكلف است ورقه حضور و غيابي را كه حاضران

در بدو ورود به جلسه امضاء مي كنند همراه با نمايندگي هاي تام الاختيار اعضاي غايب و

صورت اسامي كل اعضاء را در اختيار هيأت رئيسه براي احراز رسميت جلسه و اعمال

كنترل هاي لازم قرار دهد.

تبصره 2- در مجامعي كه دستور جلسه، انتخاب هيأت مديره و يا بازرسان باشد داوطلبان

عضويت در هيأت مديره و بازرسي مي توانند با اجازه رئيس مجمع، در مهلتي كه به تساوي

براي هر يك از آنان منظور مي شود خود را معرفي نمايند.

ماده 32 - رأي گيري در كليه مجامع عمومي فوق العاده و نيز انتخاب هيأت مديره و

بازرسان در مجامع عادي بصورت كتبي خواهد بود، ولي رأي گيري براي اتخاذ ساير

تصميمات مجامع عادي مي تواند با قيام و قعود به عمل آيد.

ماده 33 - تصميمات مجمع عمومي عادي با اكثريت نصف بعلاوه يك آراي حاضر در جلسه

اتخاذ مي شود مگر در مورد انتخاب مديران و بازرسان كه با اكثريت نسبي خواهد بود.

13

رئيس مجمع منشي مجمع

تصويب اساسانامه تعاوني در اولين مجمع عمومي عادي با حداقل دو سوم حاضرين و

تصميمات مجامع عمومي فوق العاده با اكثريت سه چهارم آراي حاضر معتبر خواهد بود.

ماده 34 - در صورتيكه در جلسه مجمع عمومي، به هر دليل مذاكرات به اخذ تصميم منتهي

نشود جلسه بعنوان تنفس تعطيل مي گردد. رئيس جلسه موظف است ضمن اعلام تنفس در

همان جلسه زمان و محل تشكيل جلسه بعدي را كه نبايد بيش از يك هفته بعد از جلسه

مذكور باشد اعلام نمايد (رعايت تشريفات دعوت مجدد الزامي نيست).

جلسه بعدي ادامه جلسه قبل از تنفس است و هيأت رئيسه آن همان خواهد بود كه در

جلسه قبل از تنفس انتخاب شده اند، مگر اين كه يك يا چند نفر از آنان در مجمع عمومي

بعد از تنفس حاضر نشده باشند كه در اينصورت به جاي اشخاص غايب، افراد ديگري

انتخاب خواهند شد.

ماده 35 - صورتجلسات مجامع عمومي و تصميمات متخذه در آن توسط منشي مجمع در

دفتر مخصوص ثبت شده و كليه صفحات آن به امضاي هيأت رئيسه مجمع مي رسد و

رونوشت آن بوسيله رئيس مجمع به هيأت مديره ابلاغ و نسخه اي از آن نيز به وزارت تعاون

ارسال مي شود.

-2 هيأت مديره

ماده 36 - هيأت مديره مركب از ...هفت... نفر عضو اصلي و ....سه.. نفر عضو علي البدل

مي باشد كه از ميان اعضاء براي مدت سه سال با رأي مخفي و اكثريت نسبي آراء انتخاب مي

شوند. حائزين اكثريت بعد از اعضاء اصلي به ترتيب علي البدل شناخته م يشوند و انتخاب

مجدد هر يك از اعضا اصلي و علي البدل حداكثر براي دو نوبت متوالي بلامانع است.

تبصره 1 - افرادي كه در هر يك از نوبتهاي متوالي بعدي موفق به كسب دو سوم آراء كل

اعضاء تعاوني شوند از ممنوعيت مندرج در اين ماده مستثني خواهند بود.

تبصره 2 - هيأت مديره در اولين جلسه از ميان خود يك نفر را بعنوان رئيس هيأت مديره،

يك نفر را بعنوان نايب رئيس و يك نفر را بعنوان منشي انتخاب مي كند.

تبصره 3- در صورت استعفا، فوت، ممنوعيت قانوني و يا غيبت غير موجه مكرر هر يك از

اعضاي اصلي هيأت مديره يكي از اعضاي علي البدل به ترتيب آراء بيشتر براي بقيه مدت

مقرر به جانشيني وي در جلسات هيأت مديره شركت مي نمايد. غيبت غير موجه مكرر به

14

رئيس مجمع منشي مجمع

مواردي اطلاق مي شود كه عضو عليرغم اطلاع از دعوت بدون اجازه قبلي و يا عذر موجه

حداقل در چهار جلسه متوالي و يا هشت جلسه غير متوالي طي يكسال در جلسات هيأت

مديره حاضر نشود.

تبصره 4-در صورت استعفاي دسته جمعي و قبولي آن توسط مجمع عمومي فو قالعاده،

مجمع عمومي عادي بنا به دعوت هيأت مديره مستعفي و يا وزارت تعاون براي انتخاب

هيأت مديره جديد تشكيل خواهد شد.

تبصره 5- در موارديكه هيأت مديره از اكثريت مقرر خارج شود در فاصله مدت لازم براي

انتخاب و تكميل اعضاي هيأت مديره به وزارت تعاون اختيار داده مي شود كه به منظور

اداره امور جاري تعاوني براي جانشيني اشخاصي كه به هر دليل در جلسات هيأت مديره

شركت نمي كنند از ميان اعضاي تعاوني، تعداد لازم موقتاً حداكثر براي مدت پنج ماه

انتخاب شوند.

ماده 37 - پس از انقضاي مدت مأموريت هيأت مديره در صورتيكه هيأت مديره جديد

انتخاب نشده باشد، هيأت مديره موجود تا انتخاب و قبولي هيأت مديره جديد كماكان به

وظايف خود در تعاوني ادامه داده و مسئوليت اداره امور تعاوني را بر عهده خواهد داشت.

ماده 38 - هيأت مديره مكلف است جهت مديريت تعاوني و اجراي تصميمات مجامع عمومي

و هيأت مديره فرد واجد شرايطي را از بين اعضا يا از خارج تعاوني، براي مدت دو سال

بعنوان مدير عامل تعاوني انتخاب كند كه زير نظر هيأت مديره انجام وظيفه نمايد. وظايف و

اختيارات و حقوق و مزاياي مدير عامل طبق آئين نامه اي خواهد بود كه بنا به پيشنهاد

هيأت مديره به تصويب مجمع عمومي عادي خواهد رسيد.

ماده 39 - جلسات هيأت مديره حداقل هر دو هفته يكبار بنا به دعوت رئيس يا نايب رئيس

هيأت مديره و يا مدير عامل يا اكثريت هيأت مديره با حضور بيش از نصف اعضاي اصلي

هيأت مديره تشكيل و رسميت مي يابد و براي اتخاذ تصميم رأي اكثريت اعضاء حاضر در

جلسه ضروري است. تصميمات هيأت مديره در دفتري بنام دفتر صورتجلسات هيأت مديره

ثبت مي گردد و به امضاي اعضاي حاضر در جلسه مي رسد.

تبصره - جلسه فوق العاده هيأت مديره با دعوت كتبي رئيس يا نائب رئيس هيأت مديره يا

مدير عامل در صورت عدم دعوت كتبي آنان با دعوت كتبي اكثريت اعضاي هيأت مديره

تشكيل مي گردد.

15

رئيس مجمع منشي مجمع

ماده 40 - هيأت مديره جز در مواردي كه بموجب اساسنامه اتخاذ تصميم درباره آنها در

صلاحيت مجامع عمومي قرار داده شده، در ساير موارد و براي تحقق اهداف، موضوع و

عمليات تعاوني با رعايت قوانين و مقررات جاري و اساسنامه و مصوبات مجامع عمومي و

رعايت صرفه و صلاح تعاوني و اعضاء داراي اختيارات لازم جهت اداره امور تعاوني بوده و

منجمله عهده دار انجام وظايف ذيل است:

-1 دعوت مجمع عمومي (عادي-فوق العاده)

-2 اجراي اساسنامه و تصميمات مجامع عمومي و ساير مقررات مربوط

3 - نصب و عزل و قبول استعفاي مدير عامل و نظارت بر عمليات وي و پيشنهاد حدود

وظايف و اختيارات و ميزان حقوق و مزاياي مدير عامل به مجمع عمومي

-4 قبول درخواست عضويت و اخذ تصميم نسبت به انتقال سهام اعضا بيكديگر و اخراج

عضو طبق مقررات اساسنامه و دريافت استعفاي هر يك از اعضاي هيأت مديره

-5 نظارت بر مخارج جاري شركت و رسيدگي به حسابها و ارائه به بازرس/ بازرسان و تسليم

بموقع گزراش مالي و ترازنامه به مجمع عمومي

-6 تهيه و تنظيم طرحها و برنامه ها و بودجه و ساير پيشنهادات و ارائه به مجمع عمومي

جهت اتخاذ تصميم

7 - تهيه و تنظيم دستورالعملهاي داخلي تعاوني وتقديم آن به مجمع عمومي براي تصويب

-8 پيشنهاد آئين نامه حداقل و حداكثر حقوق و مزاياي هيأت مديره و پاداش آنان كه بايد

در چهار چوب ضوابط وزارت تعاون باشد، جهت تصويب مجمع عمومي

-9 تعيين نماينده يا وكيل در دادگاه ها و مراجع قانوني و ساير سازمانها با حق توكيل غير

10 -تعيين نماينده از بين اعضاي تعاوني براي حضور در جلسات مجامع عمومي شركتها و

اتحاديه هاي تعاوني كه تعاوني در آنها مشاركت دارد.

-11 تعيين و معرفي صاحبان امضاي مجاز (يك يا دو نفر از اعضاي هيأت مديره به اتفاق مدير

عامل) براي قراردادها و اسناد تعهدآور تعاوني

12 - انجام ساير وظايف وتكاليفي كه بموجب اين اساسنامه مستقيماً و يا به اعتبار تصدي

اداره امور تعاوني بر عهده هيأت مديره گذارده شده است.

ماده 41 - هيأت مديره نماينده قانوني تعاوني است و مي تواند مستقيماً و يا با وكالت با حق

توكيل اين نمايندگي را در دادگاه ها و مراجع قانوني و ساير سازمانها اعمال كند. مسئوليت

هيأت مديره در مقابل تعاوني مسئوليت وكيل است در مقابل موكل.

16

رئيس مجمع منشي مجمع

ماده 42 - معاملات تعاوني با هر يك از اعضاء هيأت مديره، مديرعامل، بازرس/ بازرسان،

ادامه مطلب

+ نوشته شده در 88/09/14ساعت 2:19 قبل از ظهر توسط الیاس امیرحسنی |

شرکت تعاونی توسعه وعمران شهر رازقان

همزمان با عید سعید قربان وبعد از مراسم ختم مرحوم حاج حسین امیرحسنی جلسه ای باحضور برخی از هیئت موسسین شرکت توسعه و عمران شهر رازقان وبعضی از اعضاوچندتن از اهالی رازقان در مسجد حضرت ولیعصر(عج) برگزار شد و به سوالات حاضرین پاسخ داده شد و بنده نیز مقاله ی زیر را قرائت نمودم :

بسم الله الرحمن الرحیم بویوک تانری آدی ائله

هاوا بوردا نه سووخدور قاراقان

قیش گلیب دامدا دوروبدور قاراقان

بوز اسر ، ال تیتیرر،گوز سو توکر

تازه لیقدا کیم اولوبدور قاراقان

هایی قیز تندیره اوت سالدیریری

ننم آیا گئنه اوت یاندیریری؟

قاچوم هاردا قیچیمی ایستی لتیم

عمی یوخدور دایی یوخدور بو منی آغلاتیری

داهی بیر کیمسه کی قالی توخوماز

توخویوب قیچی ووروب ییر اوخوماز

عوضینده چوخ اولوب اهل نماز

دئمه شاعیر : ایه سین ایت تانوماز

رازقان سن منی عاشیق ائله دین

هی قاووب هی گئتیریب شاعر لایق ائله دین

تورپاقون من چکه رم گوزلریمه

چله ، چاهبارییه شایق ائله دین

قیسمت اولسا سنی آباد ائله ریک

باشویا گول ووراروک شاد ائله ریک

هاموموز عهدیمیز ایمضا ائله ریک

رازقان بیز سنی آباد ائله ریک

قاراقان کندلری ایچینده ، رازقان موقعیتّی هئچ کند ده یوخدور .هایی کندین ایکی طرفیندن ایکی چای آخار ؟ هایی کندین رازقان جک مزرعه سی و قناتی وار ؟ هایی کندین رازقان جک وسعتی وار ؟ هایی کندین کمره سی ، ازناوی وار ؟ رازقان قاراقانون مرکزی و گوزودور. بیر طرفدن غرق اباد و همدانا، بیر طرفدن ساوه و تهرانا ، بیر طرفدن بویین زهرا و قزوینه یولی وار .رازقانون گله جاقی بیر ایشیق لی و گوروش لی گله جاق اولار .

انشا ء الله

هرزاد دان قاباخ ، ایستیرم اوز دوستومدان ، جناب آقای میرزایی شهردارمحترم رازقاندان ، باشقا تشکّور لاروم ابراز ائلیه م و اونایورولماسون دییه م .

اویاندان عزیز هم وطن لریمیزه ، کی تهراندا رازقانا گوره چالوشولّار و ایندیه کیمین یتمیش بئش جلسه قوروبلار تا بلکه شرکت تعاونی توسعه ی رازقانی تا سیس ائده لر ، رازقا تشریف گئتیر ماقلارونی خیر مقدم عرض ائلیرم . هابئله قوربان بایرامین ، بوتون حاجی لریمیزه و بویوک لریمیزه و هامی رازقانلولارا و تمام مسلمینه تبریک عرض ائلیرم .

منیم سوزلریم ، یازمالاروم ، یاریسی رازقان باره سینده دیر و اورادان کی پیامبر اکرم بویوروب حب ّالوطن من الایمان . منیم عشقیم و اومود گاهوم رازقاندور ورازقان آبادلیقی هاموموزون بویوک آرزوموز دور .

بوردا گرکدیر آقای علی اکبر غلامی دن کی اونون یورک یاندیر ماقلارون رازقان باره سینده یاخین دان گورورم تشکور ائلیه م و عرض ائلیرم کی بو جلسه ده ایشانون گوجیییدن بوردا تشکیل اولونوب و انشاء الله نتیجه سی آلّا هون رضاسینده اولسون .

آلاّ ها چوخ شوکر اولسون کی یتمیش آلتونجی جلسه بوردا و اوز شهریمیزده بو مبارک گونده و بیر بزرگمرد ختمیندن سورا برقرار اولیری کی یئری واریدی بوندان علاوه کنده توجه اولایدی و کند آدامی دا حسابه گلیدی .

رازقاندا چوخ بویوک لر زحمت چکیب و الان تورپاقا قوناقدولاّر .حاج آقا فاضل ، حاج ابراهیم امیر حسنی ، شیخ اسکندر قبادی و تمام شهدا لریمیز .

او موقع دن کی گوز آچموشوک حاج آقا گلی و اونون یولداشلاری مجلس تعزیه نی برقرار ائله ییب لر و بوندان سورا دا انشاءالله ائللر کی حتی ایندیه کیمین بیر کیمسه بولاردان تشکور خشک و خالی ده ائله مه ییب .

آقای مشهدی رضای امیرحسنی یازماقلارویونان بیزیم یولوموزدا چیراغ یاندوروبلار .

وایگیت یولداشلاروموز فرهنگی ایشلره ال قاتوبلار و بدون توقع ایشلیللر کی بویوک لرین تشویقی و تاییدی اولارا کومک اولار انشاءالله .

اما گئنه ده اوزومه چوخ سئوینیرم کی بوگون بو ایکینجی مجمع عمومی بوردا برقرار اولیری و عزیز همشهری لره نئچه سوزی عرض ائلیرم :

اوّل بودور کی ، شوکر اولسون کی رازقانلولاردا بیر نم غیرت وار و اوز آنا یوردونی آتمازلار .اما تهران داکی هموطن لر چوخ یاخچی دور کی کنده چوخ گلسین لر و اوشاقلارون دا گئتیر سین لر و بو شهرین کوچا باجاسین گور ست سین لر و اولاری آشنا ائله سین لر و اولارا گئچمیش لری دئسین لر . دئمیریک تورکی ده دانوشسونلار .

ایکینجی سوز بودور کی رازقانلولار گوز یولدا دولار کی بیر مرد آداملار قاباقا گلسین و بو مردومه بدون قصد و غرض خدمت ائله سین لر و تئزلیقه شرکت تعاونی توسعه رازقان باش توتسون و اتحاد و اتفاقونان قویمویاک رازقانون اسم و رسمی دوشسون گئت سین .

اوچونجی سوزوم بودور کی بوتون مردم رازقانی ، چه تهراندا و چه رازقاندا چاقیریرام بو شرکت تعاونی ده عضو اولسون لار و اوز رای و نظر لریینن هیا ت مدیره سین انتخاب ائله سین لر .

و سون سوزوم اولاروناندور کی انشا ءاله انتخاب اولا جک لر .آقایان اگر ایستیریک رازقان آباد اولا ، گرک بوردا بیر شرکت صنعتی وورولا تا جوانلار اوردا مشغول اولالار . حتی اولور بیر شرکت صنایع بسته بندی وورولا ، مردومدان ، آیری کند لردن نخود لوبیا مرجی سوت قاتوق قیماق و آیری محصولاتی آلا و اولاری بسته بندی ائلیه و آیری یرلرده ساتا .

بیزیم گوزوموز یولدادور ساغ اولسون رازقان ساغ اولسون رازقانلی .

+ نوشته شده در 88/09/08ساعت 0:10 قبل از ظهر توسط الیاس امیرحسنی |